Kategoria: MASHARIKI YA KATI

  • IRGC: Meli Mbili za Mafuta Zaharibiwa Baada ya Kuingia Eneo Marufuku Lililotegwa Mabomu

    IRGC: Meli Mbili za Mafuta Zaharibiwa Baada ya Kuingia Eneo Marufuku Lililotegwa Mabomu

    TEHRAN – Jeshi la Walinzi wa Mapinduzi ya Kiislamu la Iran (IRGC) limesema kuwa meli mbili za kubeba mafuta zimelipuka na kushika moto baada ya kuingia katika eneo lililotegwa mabomu kusini mwa Mlango wa Hormuz. Wakati huohuo, IRGC imetangaza kuwa njia hiyo muhimu ya baharini imefungwa kwa usafirishaji wa mafuta na gesi hadi pale mashambulizi ya kijeshi ya Marekani yatakapositishwa.

    Katika taarifa yake, IRGC ilisema meli hizo ziliingia kwenye njia iliyokuwa imewekewa mabomu licha ya onyo lililotolewa awali kwa vyombo vya usafiri wa baharini. Jeshi hilo pia lilizitaka meli zote za kibiashara kuepuka eneo hilo, likisema hatua hiyo inalenga kuzuia madhara zaidi wakati mzozo ukiendelea.

    IRGC imeeleza kuwa uamuzi wa kufunga Mlango wa Hormuz unahusishwa na operesheni za kijeshi za Marekani dhidi ya Iran, ikisisitiza kuwa usafirishaji wa mafuta na gesi kupitia njia hiyo hautarejeshwa hadi mashambulizi hayo yatakapokoma.

    Mlango wa Hormuz ni mojawapo ya njia muhimu zaidi duniani kwa usafirishaji wa mafuta na gesi. Mvutano wowote unaoathiri njia hiyo unaweza kuwa na athari kubwa kwa biashara ya kimataifa, usalama wa nishati na uchumi wa mataifa mengi, hususan yale yanayotegemea uagizaji wa nishati.

    Chanzo: Taarifa ya Jeshi la Walinzi wa Mapinduzi ya Kiislamu la Iran (IRGC). 

  • Marekani Yashambulia Madaraja Matano, Reli na Viwanja vya Ndege Kusini mwa Iran

    Marekani Yashambulia Madaraja Matano, Reli na Viwanja vya Ndege Kusini mwa Iran

    HORMOZGAN, IRAN – Marekani imeanzisha wimbi jipya la mashambulizi ya anga dhidi ya kusini mwa Iran, ikilenga madaraja matano, reli na viwanja vya ndege katika Mkoa wa Hormozgan, hatua inayoonekana kupanua mashambulizi yake kutoka malengo ya kijeshi hadi miundombinu muhimu ya usafiri. Mashambulizi hayo yaliripotiwa kutokea usiku wa Alhamisi kuelekea Ijumaa.


    Kwa mujibu wa vyombo vya habari vya Iran, madaraja yaliyolengwa ni pamoja na Daraja la Griveh kwenye barabara ya Bandar Abbas–Bandar Khamir–Lar, daraja lililo karibu na kijiji cha Latidan (Kalmatli), madaraja mawili katika njia ya Kahuristan kuelekea Lar, daraja ambalo bado halijakamilika katika mhimili wa Bandar Khamir–Keshar–Bandar Abbas, pamoja na daraja la kijiji cha Maro wilayani Khamir.


    Mbali na madaraja hayo, mashambulizi yaliripotiwa pia kulenga reli na viwanja vya ndege katika maeneo ya kusini mwa Iran, huku lengo likiwa kuvuruga mtandao wa usafiri na usambazaji wa vifaa katika eneo hilo.


    Taarifa za awali kutoka vyombo vya habari vya Iran zinaeleza kuwa watu wawili wamefariki dunia na wengine wanne kujeruhiwa kufuatia mashambulizi hayo, huku tathmini ya kiwango cha uharibifu ikiendelea.


    Mashambulizi hayo ni sehemu ya kile kinachoripotiwa kuwa usiku wa sita mfululizo wa mashambulizi ya Marekani dhidi ya Iran, katika kipindi ambacho mvutano kati ya Tehran na Washington umeongezeka kwa kasi. Kwa mujibu wa ripoti hizo, mashambulizi yamelenga maeneo ya kimkakati karibu na Mlango wa Hormuz, njia muhimu ya usafirishaji wa mafuta duniani.

  • Iran yaonya mkishambulia miundombinu yetu tutashambulia miundombinu yote ya Kanda

    Iran yaonya mkishambulia miundombinu yetu tutashambulia miundombinu yote ya Kanda

    TEHRAN, Julai 16 – Msemaji wa Makao Makuu ya Kijeshi ya Khatam al-Anbiya nchini Iran ameonya kuwa iwapo Marekani itatekeleza vitisho vyake vya kushambulia miundombinu ya Iran, vikosi vya jeshi la Iran vitajibu kwa kushambulia miundombinu yote katika eneo la Mashariki ya Kati, akisisitiza kuwa Iran haitaruhusu kwa hali yoyote kuingiliwa katika Mlango wa Hormuz.

    Katika taarifa yake, msemaji huyo alisema Mlango wa Hormuz ni “mstari mwekundu usiovukwa” kwa Iran na kwamba hakuna mazingira ambayo Marekani, aliyoitaja kuwa nchi ya kigeni isiyo ya ukanda huo, itaruhusiwa kuingilia eneo hilo.

    “Tunasisitiza tena kwamba chini ya hali yoyote hatutaruhusu Marekani kuingilia Mlango wa Hormuz. Huu ni mstari mwekundu usiovunjika wa Jamhuri ya Kiislamu ya Iran,” alisema.

    Aidha, alionya kuwa endapo vitisho vya Rais wa Marekani vya kushambulia miundombinu ya Iran vitatekelezwa, vikosi vya jeshi la Iran vitajibu kwa nguvu dhidi ya miundombinu yote iliyosalia katika eneo hilo.

    “Ikiwa miundombinu ya Iran itashambuliwa, miundombinu yote katika eneo itakuwa chini ya mashambulizi makali ya vikosi vya Iran,” aliongeza.

    Msemaji huyo pia alisema Iran haitachukua hatua za kujihami kwa kiwango sawa na mashambulizi yoyote itakayokumbana nayo, bali itatoa kile alichokiita “jibu la kiwango cha juu zaidi” litakalokuwa kali, pana na lenye uharibifu mkubwa zaidi.

    Kauli hiyo imeongeza mvutano katika eneo la Mashariki ya Kati huku kukiwa na hofu ya kuongezeka kwa mzozo kati ya Iran na Marekani. Wadau wa kimataifa wanaendelea kufuatilia kwa karibu iwapo kutakuwa na hatua za kidiplomasia za kupunguza mvutano au iwapo pande husika zitaendelea kubadilishana vitisho vinavyoweza kuhatarisha usalama wa kanda.

  • Mashambulizi ya Anga Yalenga Uwanja wa Ndege wa Semnan; Hakuna Vifo Vilivyoripotiwa

    Mashambulizi ya Anga Yalenga Uwanja wa Ndege wa Semnan; Hakuna Vifo Vilivyoripotiwa

    Uwanja wa Ndege wa Semnan nchini Iran umelengwa na shambulio la anga lililotokea alfajiri ya leo, lakini mamlaka zimesema tukio hilo halikusababisha vifo wala majeruhi.


    Mkurugenzi Mkuu wa Masuala ya Usalama na Utawala wa Mkoa wa Semnan amesema kuwa ghala moja la pembeni katika eneo la uwanja wa ndege ndilo lililopigwa wakati wa shambulio hilo. Aidha, sehemu ya vioo vya jengo la uwanja wa ndege ilivunjika kutokana na athari za mlipuko.


    Mamlaka za mkoa zimeeleza kuwa tathmini ya kiwango cha uharibifu inaendelea, huku zikithibitisha kuwa hakuna madhara ya kibinadamu yaliyoripotiwa kufuatia tukio hilo.

  • Jenerali wa Zamani wa Israel Aibuka Kuwa Mpinzani Mkuu wa Netanyahu katika Uchaguzi Ujao

    Jenerali wa Zamani wa Israel Aibuka Kuwa Mpinzani Mkuu wa Netanyahu katika Uchaguzi Ujao

    Jenerali wa zamani wa Jeshi la Ulinzi la Israel (IDF), Gadi Eisenkot, ameibuka kuwa mpinzani mkuu wa Waziri Mkuu Benjamin Netanyahu kuelekea uchaguzi wa Oktoba 27, huku kura za maoni zikionyesha chama chake kipya, Yashar, kikiongoza kwa tofauti ndogo dhidi ya chama tawala cha Likud.

    Kwa mujibu wa kura ya maoni ya Channel 12, asilimia 43 ya waliohojiwa wanamuunga mkono Eisenkot kuwa waziri mkuu, ikilinganishwa na asilimia 34 wanaomuunga mkono Netanyahu. Wakati huohuo, utafiti wa Channel 13 unaonyesha chama cha Yashar kinaweza kupata viti 23 kati ya 120 vya bunge, dhidi ya viti 22 vinavyotarajiwa kwa Likud.

    Eisenkot mwenye umri wa miaka 66, ambaye alipoteza mwanawe na wapwa wake wawili katika vita vya Gaza, amesema kugombea kwake kunalenga kuleta mabadiliko na kulipa heshima kwa waliopoteza maisha katika mzozo huo. Historia yake ya kijeshi imempa uungwaji mkono mkubwa, ingawa pia amekosolewa kwa kuhusishwa na Dahiya Doctrine, mkakati wa kijeshi uliotumiwa katika operesheni za Gaza na Lebanon na uliopingwa na baadhi ya serikali za kigeni pamoja na mashirika ya haki za binadamu.

    Katika kampeni zake, Eisenkot ameahidi kuiondoa serikali ya Netanyahu, akisema ana azma ya kuunda uongozi mpya. Hata hivyo, anakabiliwa na changamoto za kisiasa, ikiwemo kujenga muungano wa kutawala, msimamo wake wa kutaka huduma ya kijeshi kwa wote, na kupinga ushiriki wa baadhi ya wanasiasa wa mrengo mkali wa kulia serikalini.

    Ingawa anapinga kuundwa kwa taifa la Palestina, Eisenkot amesema yuko tayari kushirikiana na vyama vya Waarabu iwapo vitakubali mfumo wa huduma ya kitaifa usio wa kijeshi. Wachambuzi wanaonya kuwa umaarufu wake wa sasa utapimwa na uwezo wake wa kufanya maridhiano ya kisiasa katika kipindi cha kampeni.

    Chanzo: Bloomberg

  • Marekani Yasukuma Mradi wa Bomba la Mafuta Iraq–Syria Kukwepa Mlango wa Hormuz

    Marekani Yasukuma Mradi wa Bomba la Mafuta Iraq–Syria Kukwepa Mlango wa Hormuz

    Washington inaongoza mazungumzo ya kufufua bomba la zamani la mafuta kati ya Iraq na Syria, kwa lengo la kuanzisha njia salama ya kusafirisha mafuta kupitia Bahari ya Mediterania bila kupita Mlango wa Hormuz, hatua inayolenga kupunguza ushawishi wa kimkakati wa Iran katika usafirishaji wa mafuta duniani.

    Mjumbe maalum wa Marekani kwa Syria na Iraq, Thomas Barrack, ameanzisha mazungumzo na maafisa wa kikanda pamoja na makampuni makubwa ya nishati, ikiwemo Chevron. Mazungumzo hayo yanahusu kuunda njia salama ya kusafirisha mafuta kupitia Mediterania badala ya Ghuba ya Uajemi.

    Sehemu muhimu ya mpango huo ni kufufua bomba la mafuta la Kirkuk–Baniyas lenye urefu wa takriban maili 500. Bomba hilo limekuwa halitumiki kwa kiasi kikubwa tangu uvamizi wa Marekani nchini Iraq mwanzoni mwa miaka ya 2000 na linahitaji uwekezaji wa mabilioni ya dola ili kukarabatiwa.

    Kupunguza Ushawishi wa Iran

    Hatua ya Washington ya kutafuta njia mbadala imekuja baada ya usumbufu mkubwa katika Mlango wa Hormuz, ambao kwa muda mrefu umeonekana kuwa eneo muhimu ambalo Iran inaweza kutumia kuathiri usafirishaji wa mafuta.

    Kwa mujibu wa taarifa hiyo, kufungwa kwa mlango huo hivi karibuni kuliilazimu Iraq kupunguza uzalishaji wake wa mafuta kwa asilimia 60, hali iliyoongeza shinikizo kwa mapato ya serikali.

    Kwa kuelekeza mafuta ya Iraq kwenye bandari ya Baniyas nchini Syria, Marekani inalenga kupunguza athari za usumbufu wowote kwenye soko la kimataifa la nishati.

    Rais Donald Trump alisisitiza mwelekeo huo baada ya kumkaribisha Waziri Mkuu wa Iraq, Ali Al-Zaidi, Ikulu ya White House, huku ikielezwa kuwa tangazo la ushirikiano mpya mkubwa wa sekta ya mafuta linatarajiwa kutolewa.

    Ripoti hiyo pia inasema Washington ilimuunga mkono Al-Zaidi ili kupunguza ushawishi wa Iran nchini Iraq, na inatarajia serikali yake kudhibiti makundi yenye uungwaji mkono wa Iran pamoja na kufungua sekta ya nishati kwa kampuni za Marekani.

    Kampuni za Nishati na Njia Mbadala

    Makampuni makubwa ya kimataifa kama Chevron, TotalEnergies, TI Capital na UCC Holding ya Qatar yameshiriki katika mazungumzo ya kutathmini nafasi ya Syria kuwa kitovu kipya cha usafirishaji wa mafuta kupitia Mediterania.

    Iraq pia imeidhinisha kampuni ya serikali ya Basra Oil Co. kuingia mkataba na kampuni ya KBR Inc. ya Houston kwa huduma za ushauri.

    Njia nyingine inayozingatiwa ni bomba litakalounganisha Basra kusini mwa Iraq na Haditha kabla ya kuelekea Syria, Uturuki au Jordan.

    Baada ya kuondolewa madarakani kwa Bashar al-Assad mwaka 2024, Marekani ilianza kuondoa baadhi ya vikwazo dhidi ya Syria, hatua iliyowezesha kampuni kama ConocoPhillips kutafuta fursa za uwekezaji chini ya serikali mpya ya Rais Ahmed al-Sharaa.

    Changamoto za Usalama

    Mradi huo unakabiliwa na changamoto kubwa za kiusalama kwani njia zinazopendekezwa zinapita katika maeneo ya Anbar nchini Iraq na mashariki mwa Syria, ambako bado kuna shughuli za mabaki ya kundi la Islamic State (ISIS).

    Aidha, makundi yenye uungwaji mkono wa Iran nchini Iraq yanapinga kuimarishwa kwa uhusiano na serikali mpya ya Syria na yanaona mradi huo kama tishio kwa maslahi ya Tehran, jambo linaloongeza hatari ya hujuma dhidi ya miundombinu hiyo.

    Pamoja na changamoto hizo, viongozi wa Ulaya wanaendelea kuiona Syria kama njia muhimu ya usafirishaji wa nishati. Rais wa Ufaransa Emmanuel Macron hivi karibuni alitembelea Damascus akisisitiza umuhimu wa kuimarisha utulivu wa kikanda na kupanua njia za usambazaji wa nishati kuelekea Ulaya.

    Mkurugenzi Mkuu wa TotalEnergies, Patrick Pouyanné, alisema:

    “Ikiwa unataka kusafirisha mafuta ya Iraq bila kutegemea Mlango wa Hormuz, basi Syria inakuwa njia muhimu ya usafirishaji. Ndiyo sababu nchi hiyo ina umuhimu mkubwa.”

    Chanzo: Bloomberg