Kategoria: MASHARIKI YA KATI

  • Iran Yasisitiza Kutohamishwa Nyezo zake za Nyuklia na Kuonya Dhidi ya Ukiukaji wa Makubaliano

    Iran Yasisitiza Kutohamishwa Nyezo zake za Nyuklia na Kuonya Dhidi ya Ukiukaji wa Makubaliano

    TEHRAN, IRAN – Msemaji wa Wizara ya Mambo ya Nje ya Iran, Esmail Baghaei, ametoa msimamo mkali wa nchi yake kuhusu mchakato wa nyuklia, akisisitiza kuwa Iran haitakubali kuhamisha nyenzo zake zilizoboreshwa kwenda nje ya nchi.

    Katika mkutano wake na wanahabari, Baghaei alifafanua kuhusu chaguzi zinazojadiliwa, akisema kuwa mbinu ya kupunguza mkusanyiko wa nyenzo hizo (dilution) si jambo geni. Alieleza kuwa chaguo hilo limeletwa mezani kama hatua ya kidiplomasia ili kuweka nafasi kwa majadiliano zaidi na kuzuia milango ya diplomasia kufungwa.

    Akigusia utata wa kisheria kuhusu nyaraka za makubaliano hayo, msemaji huyo alithibitisha kuwa hati hiyo imesainiwa katika lugha zote mbili, yaani Kiajemi na Kiingereza.

    “Ikiwa ingekuwepo hati ya Kiingereza pekee, tafsiri ingeweza kuzua migogoro ya kisheria. Hata hivyo, pande zote mbili zimesaini maandishi ya Kiajemi pamoja na ya Kiingereza ili kuhakikisha kuwa hakuna nafasi ya upotoshaji,” alisema Baghaei.

    Aidha, Iran imetoa onyo kwa upande mwingine katika mazungumzo hayo, ikisisitiza kuwa ndani ya kipindi cha siku 60, haikubaliki kwa upande mwingine kuimarisha uwepo wake wa kijeshi katika eneo hilo au kuweka vikwazo vipya.

    Baghaei alihitimisha kwa kusema kuwa hatua yoyote ya namna hiyo itatazamwa kama ukiukaji wa moja kwa moja wa makubaliano yaliyofikiwa.

  • Marekani na Iran Zatia Saini Hati ya Maelewano ya Islamabad Kusitisha Vita

    Marekani na Iran Zatia Saini Hati ya Maelewano ya Islamabad Kusitisha Vita

    TEHRAN/WASHINGTON – Katika hatua ya kihistoria ya kidiplomasia, Rais wa Jamhuri ya Kiislamu ya Iran, Masoud Pezeshkian, na Rais wa Marekani, Donald Trump, wametia saini hati muhimu ya maelewano inayolenga kusitisha kile kilichotajwa kama “vita vilivyolazimishwa” dhidi ya Iran.

    Makubaliano hayo, yaliyopewa jina la “Hati ya Maelewano ya Islamabad,” yamesainiwa na viongozi hao wawili katika dakika za kwanza za kuamkia Alhamisi, tarehe 18 Juni 2026.

    Kwa mujibu wa taarifa, mchakato huo wa kusaini hati hiyo umefanyika kwa njia ya kidijitali na bila uwepo wa ana kwa ana kati ya viongozi hao, hatua ambayo imepunguza mivutano ya muda mrefu iliyokuwepo kati ya mataifa hayo mawili.

    Mkataba huu unatazamiwa kuashiria ukurasa mpya katika mahusiano ya kimataifa na unakuja baada ya juhudi za kidiplomasia zilizofanyika kwa siri. Wachambuzi wa mambo wanafuatilia kwa karibu utekelezaji wa maazimio yaliyomo ndani ya hati hiyo ili kuona kama yataleta utulivu wa kudumu katika kanda hiyo.

  • “SYRIA ITAWAFAGIA!”: Trump Aishauri Israel Kuiachia Syria Jukumu la Kupambana na Hezbollah

    “SYRIA ITAWAFAGIA!”: Trump Aishauri Israel Kuiachia Syria Jukumu la Kupambana na Hezbollah

    Rais wa Marekani, Donald Trump, amezua mjadala mzito katika mkutano wa kilele wa G7 nchini Ufaransa baada ya kuishauri Israel “kuiachia Syria ishughulikie kundi la Hezbollah.” Trump amedai kuwa Syria ingefanya kazi nzuri zaidi katika kukabiliana na kundi hilo kuliko upande mwingine wowote.

    Kauli hii ya Trump inakuja ikiwa ni mwendelezo wa mahojiano yake na kituo cha NBC wiki iliyopita, ambapo alitaka kuwepo kwa operesheni maalum na ya haraka dhidi ya Hezbollah (inayofadhiliwa na Iran), huku akisisitiza kuwa Syria inapaswa kuhusika kikamilifu.

    Hata hivyo, pendekezo hilo linaonekana kukumbwa na changamoto za kidiplomasia. Ingawa serikali mpya ya Syria chini ya Rais Ahmed al-Sharaa imeanza kudhibiti mitandao ya ulanguzi ya Hezbollah ndani ya mipaka yake, haijaonyesha nia yoyote ya kuingia kijeshi nchini Lebanon.

    Wataalamu wa mambo wanasema hatua yoyote ya Syria kuvuka mpaka inaweza kuibua “bomu la kisiasa,” kwani itapingwa vikali na serikali ya Lebanon na kuamsha kumbukumbu chungu za uvamizi wa Syria nchini humo uliodumu kwa takriban miaka 30

  • MSIMAMO WA TEHRAN: Iran Yasisitiza Kusitishwa kwa Vita Lebanon ni Sharti la Lazima katika Makubaliano ya Amani

    MSIMAMO WA TEHRAN: Iran Yasisitiza Kusitishwa kwa Vita Lebanon ni Sharti la Lazima katika Makubaliano ya Amani

    TEHRAN, IRAN – Serikali ya Jamhuri ya Kiislamu ya Iran imetoa tamko zito kuhusu mwelekeo wa amani katika ukanda wa Mashariki ya Kati, ikisisitiza kuwa kukomeshwa kwa vita nchini Lebanon ni sharti lisiloweza kutenganishwa na makubaliano yoyote ya jumla ya kusitisha mapigano.

    Msemaji wa Wizara ya Mambo ya Nje ya Iran, Esmaeil Baghaei, amebainisha kuwa nchi hiyo inafuatilia kwa umakini mkubwa utekelezaji wa ahadi na majukumu ya kimataifa kutoka kwa pande zinazopingana. Baghaei alifichua kuwa, wakati mchakato wa makubaliano ukiwa katika hatua za lala-salama, utawala wa Israel ulifanya shambulio la kigaidi kwenye makazi ya watu nchini Lebanon, lililosababisha kifo cha kamanda mkuu wa Hezbollah na raia wasio na hatia.

    Diplomasia Katikati ya Mashambulizi
    Licha ya kile alichokiita “uovu wa Israel” wenye lengo la kuvuruga juhudi za amani, msemaji huyo alieleza kuwa Iran imedumisha umakini wake katika diplomasia. Amesema kuwa shambulio hilo halikufanikiwa kuondoa mwelekeo wa kimkakati wa Iran, bali limegeuka kuwa fursa ya kuimarisha na kuunganisha zaidi “Mhimili wa Upinzani” (Resistance Front).

    Makubaliano ya Jumla
    Baghaei alisisitiza kuwa kusitishwa kwa mapigano na kukomesha vita nchini Lebanon ni sehemu ya msingi ya makubaliano mapana ya amani yaliyopitishwa tangu tarehe 7 Aprili (19 Farvardin). Aliongeza kuwa msimamo wa Iran ni kuhakikisha kuwa Lebanon inapata utulivu wa kudumu kama sehemu ya suluhu ya kikanda.

    Onyo kwa Pande Husika
    Akihitimisha tamko lake, Baghaei amesema Iran imethibitisha nia yake ya dhati na itaendelea kufuatilia mabadiliko yoyote yajayo kwa umakini wa hali ya juu. Amesema kuwa Tehran haitasita kutumia “zana zake zote za kimkakati” ili kuhakikisha kuwa upande wa pili unatekeleza ahadi zake kikamilifu na kuzuia ukiukwaji wa makubaliano hayo.

  • Iran na Marekani Zapendekeza Rasimu ya Makubaliano ya Vipengele 14 Kupunguza Mvutano

    Iran na Marekani Zapendekeza Rasimu ya Makubaliano ya Vipengele 14 Kupunguza Mvutano

    Rasimu ya makubaliano yenye vipengele 14 kati ya Iran na Marekani, inayoripotiwa kuandaliwa, inapendekeza yafuatayo:

    – Kusitishwa mara moja na kwa kudumu kwa mapigano katika maeneo yote ya migogoro, ikiwemo Lebanon. 

    – Ahadi ya Marekani kutoingilia masuala ya ndani ya Iran. 

    – Kukomeshwa kwa kizuizi cha kijeshi baharini na kufunguliwa tena kwa Mlango wa Hormuz ndani ya siku 30. 

    – Kuondolewa kwa majeshi ya Marekani kutoka katika maeneo yanayoizunguka Iran. 

    – Kusitishwa kwa vikwazo vinavyohusiana na sekta ya mafuta na kurejeshwa kwa ufikiaji wa Iran katika mapato yake. 

    – Mpango wa ufadhili wa dola bilioni 300 kwa ajili ya ujenzi upya, utakaochangiwa na Marekani pamoja na washirika wake. 

    – Kufanyika kwa mazungumzo ya siku 60 kuelekea makubaliano ya mwisho yatakayolenga mpango wa nyuklia wa Iran na upunguzaji mpana wa vikwazo. 

    – Iran kuthibitisha tena kwamba haitatengeneza silaha za nyuklia kwa mujibu wa Mkataba wa Kuzuia Uenezaji wa Silaha za Nyuklia (NPT). 

    – Kutokuwepo kwa kupelekwa kwa wanajeshi wapya wa Marekani wala kuanzishwa kwa vikwazo vipya wakati wa mazungumzo. 

    – Kuachiliwa kwa dola bilioni 24 za mali za Iran zilizokuwa zimegandishwa katika kipindi cha mazungumzo. 

    – Kuanzishwa kwa utaratibu wa ufuatiliaji pamoja na kuidhinishwa kwa makubaliano ya mwisho na Baraza la Usalama la Umoja wa Mataifa. 

    – Masuala ya mpango wa makombora pamoja na msaada wa Iran kwa makundi washirika wa kikanda hayatajumuishwa katika mazungumzo.

    Chanzo: Shirika la habari la Mehr

  • Waziri Mkuu wa Pakistan: Marekani na Iran wakubaliana kusitisha vita, mkataba wa amani kusainiwa Uswisi w

    Waziri Mkuu wa Pakistan: Marekani na Iran wakubaliana kusitisha vita, mkataba wa amani kusainiwa Uswisi w

    ISLAMABAD, PAKISTAN – Katika hatua ya kihistoria inayotarajiwa kubadili mwelekeo wa siasa za kijiografia duniani, Waziri Mkuu wa Pakistan, Shehbaz Sharif, ametangaza kufikiwa kwa makubaliano ya amani kati ya Marekani na Jamhuri ya Kiislamu ya Iran.

    Tangazo hilo lililotolewa mapema leo, limebainisha kuwa pande zote mbili zimekubaliana kusitisha mara moja operesheni zote za kijeshi katika nyanja zote, ikiwemo harakati za kijeshi nchini Lebanon.

    Baada ya mazungumzo ya kina na ya faragha, pande hizi mbili hasimu zimeamua kuweka silaha chini na kuchagua njia ya kidiplomasia kumaliza mivutano ya muda mrefu. Makubaliano haya yanatajwa kuwa mwanzo wa enzi mpya ya utulivu katika ukanda wa Mashariki ya Kati na duniani kote.

    Hafla rasmi ya kutia saini mkataba huo wa kudumu wa amani inatarajiwa kufanyika siku ya Ijumaa, Juni 19, nchini Uswisi. Kabla ya sherehe hiyo, wasuluhishi watakutana wiki hii kwa ajili ya mazungumzo ya kiufundi yatakayoweka msingi wa utekelezaji wa makubaliano hayo.

    Waziri Mkuu Sharif ametoa shukrani za dhati kwa uongozi wa mataifa ya Qatar, Saudi Arabia, na Turkiye kwa mchango wao mkubwa na jitihada za upatanishi zilizopelekea mafanikio hayo. Amepongeza pia uthubutu wa viongozi wa Marekani na Iran kwa kuchagua amani badala ya mivutano ya silaha.

    Taarifa hiyo imewataja viongozi wakuu waliofanikisha mchakato huo, akiwemo Rais Donald Trump, Makamu wa Rais JD Vance, na Waziri wa Mambo ya Nje wa Marekani Marco Rubio upande wa Marekani. Kwa upande wa Iran, viongozi waliotajwa ni pamoja na Rais Masoud Pezeshkian, Spika Mohammad Bagher Ghalibaf, na Waziri wa Mambo ya Nje Abbas Araghchi.