Utaridi 2.0 Staging

Blog

  • Zelenskyy Apeleka Pendekezo la Kusitisha Mashambulizi ya Nishati UNGA

    Zelenskyy Apeleka Pendekezo la Kusitisha Mashambulizi ya Nishati UNGA

    NEW YORK — Rais wa Ukraine Volodymyr Zelenskyy amefikisha New York pendekezo la kusitisha mashambulizi dhidi ya miundombinu ya nishati, katika juhudi za kupunguza makali ya vita kati ya Ukraine na Russia.

    Zelenskyy amekutana na Rais wa Marekani Donald Trump pembezoni mwa UNGA, huku pendekezo hilo likiwa moja ya masuala muhimu katika mazungumzo yao.

    Pendekezo linakuja wakati pande zote mbili zimeongeza mashambulizi ya anga na kuongeza wasiwasi kuhusu miundombinu muhimu ya nishati.

    Hatua ndogo kuelekea kupunguza vita?

    Badala ya kusubiri makubaliano mapana ya kusitisha vita, Kyiv inaona uwezekano wa kuanza na eneo mahsusi: pande zote kuacha kushambulia miundombinu ya nishati.

    Zelenskyy amesema Ukraine iko tayari kwa makubaliano ya kusitisha mashambulizi ya nishati ikiwa Russia pia itaacha kushambulia mfumo wa nishati wa Ukraine.

    Jaribio kama hilo liliwahi kufanywa awali lakini halikudumu baada ya mashambulizi kuanza tena.

    Zelenskyy pia anatafuta kuimarisha ulinzi wa anga wa Ukraine, ikiwemo upatikanaji wa mifumo ya Patriot kutoka Marekani.

    Wakati huo huo, Waziri wa Mambo ya Nje wa Russia Sergei Lavrov yuko New York, ambako diplomasia kuhusu vita hivyo inaendelea pembezoni mwa UNGA.

    Kwa sasa hakuna makubaliano mapya ya kusitisha mashambulizi ya nishati yaliyotangazwa. Umuhimu wa pendekezo hilo utategemea iwapo Moscow na Washington zitaonyesha utayari wa kulisukuma mbele.

    Chanzo: Reuters

  • Ruto Ataka Afrika Itekeleze Ahadi za Kukabiliana na Mabadiliko ya Tabianchi

    Ruto Ataka Afrika Itekeleze Ahadi za Kukabiliana na Mabadiliko ya Tabianchi

    NEW YORK — Rais wa Kenya William Ruto ametaka mataifa ya Afrika kuelekeza nguvu katika utekelezaji wa ahadi zilizopo za kukabiliana na mabadiliko ya tabianchi badala ya kuendelea kuongeza ahadi mpya.

    Ruto ametoa kauli hiyo Septemba 23 wakati akiongoza mkutano wa Kamati ya Wakuu wa Nchi na Serikali za Afrika kuhusu Mabadiliko ya Tabianchi (CAHOSCC), pembezoni mwa kikao cha 81 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa mjini New York.

    Mkutano huo umejadili msimamo wa pamoja wa Afrika kuelekea COP31 mjini Antalya, Türkiye, pamoja na maandalizi ya COP32 inayotarajiwa kufanyika Ethiopia mwaka 2027.

    Fedha zabaki changamoto

    Ruto amesema fedha ndiyo kikwazo kikubwa katika utekelezaji wa mipango ya tabianchi barani Afrika.

    Amesema fedha zinahitajika kwa maandalizi, kujenga uwezo wa kustahimili athari za tabianchi na kutekeleza miradi ya kukabiliana na mabadiliko hayo.

    Rais huyo pia ameeleza kuwa kupungua kwa misaada rasmi ya maendeleo kunalazimisha Afrika kutafuta njia mpya za kugharamia ajenda yake ya tabianchi.

    Afrika yataka utekelezaji

    Ruto amesema mikutano ya tabianchi ya Nairobi na Addis Ababa ilisaidia kubadilisha mtazamo kwa kuiweka ajenda ya tabianchi kama fursa ya ukuaji wa uchumi, uwekezaji na ajira.

    Sasa, amesema, hatua inayofuata ni kutekeleza ahadi zilizokwishawekwa.

    Msimamo huo unaipa Afrika ajenda ya pamoja kuelekea COP31, huku bara likisisitiza mageuzi ya mfumo wa fedha duniani na upatikanaji wa mitaji ya kukabiliana na athari za tabianchi.

  • UNGA: Tanzania Yataka Taifa Huru la Palestina

    UNGA: Tanzania Yataka Taifa Huru la Palestina

    NEW YORK — Tanzania imetumia kikao cha 81 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa (UNGA81) kusisitiza kuunga mkono kwake kuundwa kwa taifa huru la Palestina, ikisema suluhisho la mataifa mawili bado ndiyo njia ya kufikia amani ya kudumu kati ya Israel na Palestina.

    Makamu wa Rais Deogratius Ndejembi, anayemwakilisha Rais Samia Suluhu Hassan katika mkutano huo mjini New York, amesema Tanzania ina wasiwasi mkubwa na imesikitishwa na kuendelea kwa mgogoro pamoja na mateso ya kibinadamu Gaza na maeneo mengine ya Mashariki ya Kati.

    “Tanzania inaendelea kushikilia kwa dhati suluhisho la mataifa mawili, ambapo Israel na Palestina zitaishi bega kwa bega kwa amani na maelewano kwa mujibu wa sheria za kimataifa na maazimio husika ya Umoja wa Mataifa,” amesema Ndejembi.

    Haki ya Wapalestina kujiamulia mustakabali

    Katika hotuba yake, Ndejembi amesisitiza kuwa Tanzania inatambua haki ya watu wa Palestina ya kujiamulia mustakabali wao.

    Amesema amani ya kudumu inapaswa kuhakikisha utu, usalama na matarajio halali ya Wapalestina na Waisrael.

    Kauli hiyo inaweka suala la Palestina ndani ya msimamo mpana wa Tanzania kuhusu utatuzi wa migogoro kupitia diplomasia, sheria za kimataifa na mfumo wa Umoja wa Mataifa.

    Tanzania yataka raia Gaza walindwe

    Kuhusu hali ya Gaza, Tanzania imetaka kulindwa kwa raia na kuondolewa kwa vikwazo vinavyozuia misaada ya kibinadamu kuwafikia watu wanaohitaji.

    Ndejembi pia ametaka kurejeshwa kwa juhudi za kidiplomasia zinazolenga kupata suluhisho la kudumu la mgogoro huo badala ya kuendelea kwa mzunguko wa mapigano.

    Hali ya kibinadamu katika maeneo ya Palestina imeendelea kuwa moja ya masuala makubwa yanayojadiliwa katika UNGA81, huku Umoja wa Mataifa ukisisitiza umuhimu wa ulinzi wa raia, misaada ya kibinadamu na suluhisho la kisiasa.

    Msimamo wa miaka 50

    Ndejembi amesema msimamo wa Tanzania kuhusu Palestina si mpya, akieleza kuwa nchi imekuwa ikiushikilia kwa miaka 50.

    “Tumekuwa na msimamo huu kwa miaka 50 iliyopita. Kwetu sisi, hili ni suala la misingi ya sera yetu ya mambo ya nje,” amesema.

    Historia hiyo inaifanya kauli ya New York kuwa mwendelezo wa sera ya muda mrefu ya Tanzania kuhusu haki ya Wapalestina ya kujiamulia mustakabali wao.

    Kwa ujumbe wake katika UNGA81, Tanzania imeweka msisitizo katika mambo manne: ulinzi wa raia, misaada ya kibinadamu, diplomasia na suluhisho la mataifa mawili.

    Kwa Dar es Salaam, mwisho wa mgogoro hauishii katika kusimamisha mapigano pekee, bali katika kufikia suluhisho la kisiasa litakalowezesha Israel na taifa huru la Palestina kuishi bega kwa bega kwa amani.

    Chanzo: Ofisi ya Makamu wa Rais Tanzania, Umoja wa Mataifa

  • Sudan Kusini Yabadilisha Sheria Kabla ya Uchaguzi, Upinzani Walalamika

    Sudan Kusini Yabadilisha Sheria Kabla ya Uchaguzi, Upinzani Walalamika

    JUBA — Rais Salva Kiir ametia saini marekebisho ya sheria ya uchaguzi yanayoondoa masharti yaliyokuwa yakihusisha kufanyika kwa uchaguzi na kukamilika kwa katiba ya kudumu pamoja na sensa ya kitaifa, miezi michache kabla ya uchaguzi mkuu uliopangwa Desemba 22.

    Serikali inasema mabadiliko hayo yanaondoa vikwazo vya kisheria na kuweka mazingira ya kuendelea na uchaguzi ambao umeahirishwa mara kadhaa.

    Hata hivyo, South Sudan Opposition Alliance (SSOA), muungano wa vyama vya upinzani na mmoja wa waliotia saini makubaliano ya amani ya 2018, umeyakataa marekebisho hayo, ukisema yalifanywa bila mashauriano ya kutosha kati ya pande za makubaliano hayo.

    Sheria iliyorekebishwa pia inaruhusu uongozi uliopo madarakani kuendelea kutumia mamlaka yake ya kikatiba katika kipindi cha uchaguzi hadi rais atakayechaguliwa atakapoingia madarakani.

    Sudan Kusini haijawahi kufanya uchaguzi mkuu tangu ilipopata uhuru mwaka 2011. Ikiwa uchaguzi wa Desemba utafanyika kama ulivyopangwa, utakuwa wa kwanza katika historia ya taifa hilo.

  • Hormuz: Washington na Paris Zatoa Taswira Mbili Tofauti

    Hormuz: Washington na Paris Zatoa Taswira Mbili Tofauti

    Marekani na Ufaransa zimetoa taswira tofauti kuhusu hali ya usafiri katika Lango-Bahari la Hormuz, mojawapo ya njia muhimu zaidi za nishati duniani.

    Kamanda wa CENTCOM, Admeri Brad Cooper, anasema Marekani imefanikiwa kusaidia zaidi ya meli 2,000 za kibiashara kupita katika Hormuz chini ya ulinzi ulioratibiwa, huku zaidi ya mapipa bilioni moja ya mafuta ghafi yakisafirishwa kupitia njia hiyo katika takribani miezi miwili.

    Cooper pia anasema njia kuu za usafiri zimeondolewa mabomu ya majini na kiwango cha mafuta, gesi asilia iliyoyeyushwa na mizigo kilichopita katika wiki mbili zilizopita ni kikubwa zaidi kuliko wakati mwingine wowote katika miezi sita iliyopita.

    Lakini Rais wa Ufaransa Emmanuel Macron anatoa picha tofauti kuhusu hali ya jumla ya lango hilo.

    Macron amesema juhudi bado zinahitajika kupata utaratibu wa kufungua Hormuz na kurejesha uhuru wa usafiri, akieleza kuwa njia mbalimbali zinajadiliwa ili meli zaidi za mafuta na mizigo ziweze kupita hata kabla ya kufikiwa kwa makubaliano mapana.

    Kwa hiyo, tofauti kubwa iko katika tafsiri: Washington inaangazia meli zinazofanikiwa kupita chini ya ulinzi wa kijeshi, wakati Paris inaangazia ukweli kwamba usafiri wa kawaida na huru bado haujarejeshwa kikamilifu.

    Hivyo, swali si tu kama meli zinapita Hormuz — bali zinapita kwa kiwango gani, chini ya mazingira gani, na je hali hiyo inaweza kuitwa Lango-Bahari “limefunguliwa”?

  • Emir wa Qatar UNGA: Ataka Diplomasia Kumaliza Mgogoro wa Ghuba

    Emir wa Qatar UNGA: Ataka Diplomasia Kumaliza Mgogoro wa Ghuba

    NEW YORK — Emir wa Qatar Sheikh Tamim bin Hamad Al Thani amesema Ghuba inapitia moja ya vipindi vyake hatari zaidi, lakini amesisitiza kuwa mgogoro unaohusisha Iran bado unaweza kutatuliwa kwa mazungumzo badala ya kuendelea kwa vita.

    Katika hotuba yake katika kikao cha 81 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa, Sheikh Tamim ameweka diplomasia, kufunguliwa kwa Lango-Bahari la Hormuz na kuundwa kwa mfumo wa pamoja wa usalama wa kikanda katika kiini cha ujumbe wake.

    Vita na miaka ya kuahirisha suluhisho

    Emir amesema mgogoro wa sasa haukuibuka ghafla.

    Kwa mtazamo wake, ni matokeo ya miaka ya kuahirisha utatuzi wa migogoro, kutumia suluhisho za muda na kushindwa kujenga mfumo wa usalama unaokubalika kwa mataifa ya eneo.

    Qatar imesisitiza kuwa migogoro inapaswa kutatuliwa kupitia mazungumzo na makubaliano yanayoheshimu sheria za kimataifa, mamlaka ya nchi na haki za mataifa.

    Mfumo mpya wa usalama wa kikanda

    Moja ya hoja muhimu zaidi katika hotuba hiyo ilikuwa wito wa kuanzishwa kwa mfumo wa pamoja wa usalama wa kikanda.

    Mfumo huo, kwa mujibu wa Sheikh Tamim, unapaswa kuheshimu mamlaka, usalama na mipaka ya kila taifa na kuweka utatuzi wa migogoro kwa njia za amani mbele ya matumizi ya nguvu.

    Ameonya kuwa kutokuwepo kwa mfumo huo kumeruhusu mataifa ya eneo kuvutwa katika migogoro ambayo hayakutaka kushiriki.

    Hormuz na uchumi wa dunia

    Sheikh Tamim pia alielekeza macho kwenye Lango-Bahari la Hormuz.

    Kufungwa au kuvurugika kwa njia hiyo kuna athari zinazovuka Mashariki ya Kati kwa sababu ni njia muhimu ya usafirishaji wa nishati duniani.

    Emir amesema Qatar inaamini mgogoro wa Ghuba unaweza kutatuliwa kwa njia ya kidiplomasia, ikiwemo kurejesha uhuru wa usafiri katika Hormuz.

    Wakati huo huo, Doha imesisitiza kuwa itaendelea kulinda mamlaka, ardhi na watu wake.

    Palestina bado sehemu ya picha

    Hotuba hiyo haikuishia Iran na Ghuba.

    Sheikh Tamim pia alikosoa operesheni za Israel katika Gaza na Ukingo wa Magharibi na kusema suala la Palestina haliwezi kuachwa nje ya mjadala kuhusu mfumo wa haki wa kimataifa.

    Aliita kilichotokea Gaza “mauaji ya kimbari”; Israel imekanusha madai ya kufanya mauaji ya kimbari na imetetea operesheni zake kwa misingi ya usalama.

    Qatar yajitambulisha kama mpatanishi

    Ujumbe mkubwa wa Doha katika UNGA ulikuwa kwamba usalama wa Ghuba hauwezi kujengwa kupitia ushindi wa kijeshi wa upande mmoja.

    Qatar inataka mfumo ambao Iran, mataifa ya Ghuba na wadau wengine wanaweza kutatua tofauti zao kupitia mazungumzo, huku mamlaka ya kila nchi yakiheshimiwa.

    Katika eneo ambalo vita vimeathiri usafirishaji wa mafuta, miundombinu na Lango-Bahari la Hormuz, hoja ya Sheikh Tamim ilikuwa wazi: gharama ya kukosekana kwa diplomasia sasa haibaki Mashariki ya Kati pekee — inaifikia dunia nzima.

    Chanzo: Amiri Diwan ya Qatar, QNA