Utaridi 2.0 Staging

Lebo: habari

  • New York Times: Marekani Yahofia China Kupata Teknolojia ya F-35 Kupitia Saudi Arabia

    New York Times: Marekani Yahofia China Kupata Teknolojia ya F-35 Kupitia Saudi Arabia

    Gazeti la New York Times, likiwanukuu maafisa wa Marekani, limeripoti kuwa taasisi za ujasusi za Marekani zina wasiwasi kwamba China inaweza kupata ufikiaji wa teknolojia nyeti zinazohusiana na ndege za kivita aina ya F-35 kupitia ushirikiano wa kijeshi na kiteknolojia kati ya Beijing na Riyadh.

    Wasiwasi huo unatokana na uwezekano kwamba uhusiano wa karibu wa Saudi Arabia na China katika sekta za kijeshi na teknolojia unaweza kuongeza hatari ya taarifa au teknolojia zinazohusiana na F-35 kufikiwa na Beijing.

    Aidha, moja ya ripoti za Shirika la Ujasusi wa Ulinzi la Marekani (DIA) imetaja uwezekano wa wanajeshi wa China kupata ufikiaji wa baadhi ya kambi za kijeshi nchini Saudi Arabia.

    Ripoti hiyo pia imeibua wasiwasi kuhusu uwezekano wa teknolojia za China kutumika katika miundombinu ya mawasiliano ya Saudi Arabia, jambo ambalo maafisa wa Marekani wanaliona kuwa linaweza kuwa na athari za kiusalama iwapo mifumo hiyo itakuwa karibu au kuunganishwa na teknolojia nyeti za kijeshi za Marekani.

    Chanzo: New York Times

  • Gharama ya Vita na Iran Yafikia Dola Bilioni 38, Yatarajiwa Kuongezeka Bilioni 3 Kila Mwezi

    Gharama ya Vita na Iran Yafikia Dola Bilioni 38, Yatarajiwa Kuongezeka Bilioni 3 Kila Mwezi

    Ofisi ya Bajeti ya Bunge la Marekani (CBO) inakadiria kuwa vita vya Marekani dhidi ya Iran vilivyodumu kwa miezi sita vimegharimu dola bilioni 38 hadi Agosti 1, huku matumizi yakitarajiwa kuongezeka kwa dola bilioni 3 kila mwezi kutokana na kupungua kwa akiba ya silaha, kupanda kwa bei za nishati na shinikizo la mikopo.

    Tathmini hiyo inaonyesha kuongezeka kwa gharama za vita ambavyo pia vimepunguza akiba ya silaha za Marekani, kuharibu miundombinu ya kijeshi na kuchangia kupanda kwa bei za nishati.

    CBO ilisema Jumanne kuwa vita hivyo vinaweza kuongeza kiwango cha mfumuko wa bei kwa asilimia 0.5 katika miezi mitatu ya kwanza ya mwaka 2027.

    Silaha Zachangia Sehemu Kubwa ya Gharama

    Kwa mujibu wa CBO, sehemu kubwa zaidi ya matumizi hayo inatokana na matumizi ya haraka ya silaha za Marekani.

    Taasisi hiyo inakadiria kuwa kurejesha akiba ya silaha zilizoathirika kunaweza kuchukua miaka mitano. Reuters iliripoti mwezi Agosti kwamba Marekani ilikuwa imetumia “karibu makombora yake yote” ya masafa marefu yanayoongozwa kwa usahihi katika vita hivyo.

    Waziri wa Ulinzi wa Marekani, Pete Hegseth, aliwaambia maseneta Julai 21 kwamba gharama zinazohusiana na vita zilikuwa takribani dola bilioni 37.5, kiwango kilicho karibu na makadirio ya CBO.

    Katika kikao hicho, Hegseth aliomba karibu dola bilioni 90 za ufadhili wa dharura ili kujenga upya akiba ya silaha.

    “Bila fedha hizi, tutakabiliwa na upungufu mkubwa,” alisema.

    CBO imesema upungufu wa silaha muhimu, zikiwemo makombora ya kuzuia mashambulizi, unaweza kupunguza uwezo wa Pentagon kukabiliana na mgogoro mwingine mkubwa, ikiwemo uwezekano wa mapigano yanayohusisha China na Taiwan.

    Pentagon Yapinga Madai ya Upungufu wa Silaha

    Kwa mujibu wa CBO, Wizara ya Ulinzi ya Marekani haikushirikiana na wakaguzi wa fedha wa Bunge katika uchunguzi huo.

    Hata hivyo, maafisa wa Pentagon walipinga tathmini ya ripoti kuhusu upungufu wa silaha.

    “Tuna kila kinachohitajika kufanya mashambulizi wakati na mahali atakapochagua rais,” alisema msemaji mkuu wa Pentagon, Sean Parnell.

    Msemaji wa Ikulu ya White House, Anna Kelly, alisema jeshi la Marekani lina “silaha, risasi na akiba zaidi ya kutosha” kutekeleza malengo ya kimkakati ya Amiri Jeshi Mkuu.

    Uchunguzi wa CBO uliombwa na Brendan Boyle, Mwanademokrasia mwandamizi katika Kamati ya Bajeti ya Baraza la Wawakilishi.

    Boyle alikosoa gharama za kifedha na kibinadamu za vita hivyo, akisema ripoti inaonyesha kuwa vita vimewagharimu walipa kodi “makumi ya mabilioni ya dola na gharama zinaendelea kuongezeka.”

    Wanajeshi 18 wa Marekani wamefariki katika vita hivyo.

    Gharama Nyingine Hazijajumuishwa

    Makadirio ya dola bilioni 38 hayajumuishi gharama zote zinazohusiana na vita.

    Ripoti hiyo haikujumuisha gharama za mashambulizi ya hivi karibuni dhidi ya meli za kibiashara katika Mlango-Bahari wa Hormuz wala mashambulizi dhidi ya vituo vya kijeshi vya Marekani katika eneo hilo.

    Pia haikujumuisha gharama za mikopo inayotumika kufadhili vita, ambazo CBO imesema zinaweza kuongeza makumi ya mabilioni ya dola.

    Tathmini tofauti ya Mkaguzi Mkuu wa Pentagon iliweka gharama hadi Juni 19 kuwa dola bilioni 33.4. Makadirio hayo yalijumuisha takribani dola milioni 184 za uharibifu wa vituo vya kidiplomasia vya Marekani uliosababishwa na mashambulizi ya Iran.

    Mkaguzi Mkuu pia aliripoti kuwa Iran ilikuwa imeharibu au kubomoa mamia ya majengo katika kambi za Marekani Mashariki ya Kati, pamoja na ndege za kivita, ndege za kujaza mafuta angani na droni.

    Athari kwa Nishati na Uchumi

    Athari za kiuchumi zinaenda zaidi ya matumizi ya moja kwa moja ya kijeshi.

    Mashambulizi ndani na karibu na Mlango-Bahari wa Hormuz, pamoja na mashambulizi dhidi ya miundombinu ya nishati katika mataifa jirani ya Ghuba, yamechangia kupanda kwa bei za nishati.

    Kabla ya vita, takribani asilimia 20 ya mafuta ya dunia yalikuwa yakipitia njia hiyo ya baharini.

    CBO inatarajia usumbufu huo kuchangia ongezeko la asilimia 0.5 la mfumuko wa bei katika robo ya kwanza ya mwaka 2027.

    Matumizi hayo yanakuja wakati deni la umma la Marekani limevuka dola trilioni 40, na kuongeza mjadala kuhusu athari za muda mrefu za vita kwa fedha za serikali.

    Rais Donald Trump amekuwa akilinganisha mara kwa mara vita vya Iran na vita vya Marekani nchini Iraq na Afghanistan.

    Kwa mujibu wa takwimu zilizoripotiwa na Reuters, vita vya Iraq vilivyodumu miaka minane viligharimu dola trilioni 2, huku mradi wa Costs of War wa Chuo Kikuu cha Brown ukikadiria kuwa vita vya Afghanistan vilivyodumu miongo miwili viligharimu dola trilioni 2.3.

  • Nakisi ya Bajeti ya Marekani Yafikia Dola Trilioni 2

    Nakisi ya Bajeti ya Marekani Yafikia Dola Trilioni 2

    WASHINGTON — Nakisi ya bajeti ya serikali ya Marekani imefikia takribani dola trilioni 2 katika miezi 11 ya kwanza ya mwaka wa fedha 2026, kwa mujibu wa makadirio ya Ofisi ya Bajeti ya Bunge la Marekani (CBO).

    Katika kipindi hicho, serikali ya Marekani ilikopa takribani dola trilioni 2, ikiwemo dola bilioni 168 mwezi Agosti. Mwaka wa fedha wa Marekani unamalizika mwishoni mwa Septemba, hivyo kiwango cha nakisi kinaweza kuongezeka zaidi katika mwezi uliosalia.

    Wakati huohuo, deni la jumla la taifa la Marekani lilivuka dola trilioni 40 mwezi Agosti, huku deni linaloshikiliwa na umma likiwa zaidi ya dola trilioni 32. Gharama za kila mwaka za riba ya deni pia zimefikia kiwango kinachozidi matumizi ya ulinzi wa taifa.

    Maya MacGuineas, rais wa Committee for a Responsible Federal Budget, amesema deni linaloshikiliwa na umma sasa limezidi ukubwa wa uchumi wa Marekani. Pia ameonya kuwa mifuko ya hifadhi inayofadhili programu zinazotegemewa na makumi ya mamilioni ya Wamarekani inakabiliwa na hatari ya kutokuwa na uwezo wa kutimiza majukumu yake kikamilifu ndani ya kipindi kisichozidi muongo mmoja.

    Muktadha na Athari: Kuongezeka kwa nakisi na gharama za riba kunaweza kupunguza nafasi ya serikali kufadhili vipaumbele vingine. CBO ilikuwa imekadiria mwezi Julai kwamba nakisi ya mwaka mzima wa fedha 2026 inaweza kufikia takribani dola trilioni 2.1, huku deni linaloongezeka likiendelea kuwa changamoto kubwa ya muda mrefu kwa uchumi wa Marekani.

  • Iran: Tuliilenga Manowari ya Marekani Kilomita 500 Kutoka Pwani

    Iran: Tuliilenga Manowari ya Marekani Kilomita 500 Kutoka Pwani

    TEHRAN, Iran — Msemaji wa Jeshi la Walinzi wa Mapinduzi ya Kiislamu la Iran, Hussein Mohibbi, amesema vikosi vya Iran vililenga manowari ya kubeba ndege ya Marekani ikiwa umbali wa takribani kilomita 500, katika hatua inayodhihirisha uwezo wa Tehran kufikia malengo ya kijeshi yaliyo mbali na maji yake ya pwani.

    Akizungumza na waandishi wa habari Jumatano, Septemba 9, Mohibbi amesema Iran inaendelea kuonyesha uwezo wake wa kijeshi katika eneo hilo, ikiwemo kudhibiti mienendo ya vyombo vya majini na kuzuia kuingizwa kwa silaha za adui bila uratibu.

    Kwa mujibu wake, kabla ya Operesheni “Ramadan”, takribani manowari 30 hadi 40 za Marekani zilikuwa katika Ghuba ya Uajemi. Amesema kwa sasa hakuna hata moja iliyobaki katika eneo hilo na kwamba vyombo vya kijeshi vya Marekani vimejiweka umbali wa angalau kilomita 400 kutoka maji ya pwani ya Iran.

    “Hata katika umbali huo wa kilomita 400 tuna uwezo wa kupiga malengo, na hivi karibuni tulilenga manowari ya kubeba ndege ya Marekani ikiwa umbali wa kilomita 500,” amesema Mohibbi.

    Msemaji huyo hakutaja jina la manowari iliyolengwa, tarehe ya tukio hilo wala aina ya silaha iliyotumika.

    Mohibbi amesema hatua hiyo ni sehemu ya kile Tehran inachokitaja kuwa ongezeko la uwezo wake wa kuzuia mashambulizi dhidi ya Iran. Ameutaja Mlango-Bahari wa Hormuz kuwa eneo muhimu katika nguvu za kimkakati za Iran, akisema nchi hiyo iko tayari kutumia uwezo wake katika eneo hilo kujibu uvamizi wowote dhidi yake.

    Muktadha na Athari

    Kulengwa kwa manowari ya kubeba ndege ya Marekani ikiwa takribani kilomita 500 kutoka Iran kunaonyesha umuhimu wa umbali wa mashambulizi katika mlingano wa kijeshi unaoendelea kubadilika katika Ghuba ya Uajemi.

    Kauli ya Mohibbi kwamba manowari za Marekani zimejiweka mamia ya kilomita kutoka pwani ya Iran pia inaonyesha jinsi uwezo wa makombora na mifumo mingine ya mashambulizi ya masafa marefu unavyoathiri namna vikosi vya majini vinavyojiweka katika eneo hilo.

    Kwa Iran, Mlango-Bahari wa Hormuz unabaki kuwa eneo muhimu la kimkakati katika mkakati wake wa kuzuia na kujibu mashambulizi dhidi ya nchi hiyo.

    Chanzo: Fars News

  • Korea Kaskazini Yazindua Manowari Mpya Yenye Uwezo wa Nyuklia

    Korea Kaskazini Yazindua Manowari Mpya Yenye Uwezo wa Nyuklia

    PYONGYANG — Korea Kaskazini imeendelea kuimarisha uwezo wa jeshi lake la majini kwa kuzindua manowari mpya inayohusishwa na mkakati wa taifa hilo wa kuimarisha nguvu zake za nyuklia baharini.

    Kiongozi wa Korea Kaskazini, Kim Jong-un, amesema manowari hiyo inalenga kuongeza uwezo wa nchi hiyo wa kujibu mashambulizi na kuzuia vitisho vya kijeshi kutoka kwa wapinzani wake. Pyongyang imekuwa ikiweka msisitizo mkubwa katika kujenga uwezo wa majini unaoweza kufanya operesheni za kimkakati katika Rasi ya Korea na maeneo yanayoizunguka.

    Kim pia ametangaza mpango wa miezi minane wa kuimarisha uwezo wa jeshi la majini, unaojumuisha ujenzi na uboreshaji wa miundombinu ya majini katika pwani ya mashariki pamoja na kuongeza uzalishaji wa aina mbalimbali za meli za kivita.

    Hatua hiyo inakuja wakati Korea Kaskazini ikiendelea kuwekeza katika mifumo ya makombora na silaha za nyuklia, jambo ambalo limekuwa chanzo cha mvutano na wasiwasi wa kiusalama katika Asia ya Mashariki.

    Muktadha na Athari: Kuimarishwa kwa uwezo wa nyuklia wa baharini kunaweza kuipa Pyongyang njia nyingine ya kulinda uwezo wake wa kulipiza kisasi endapo miundombinu yake ya ardhini itashambuliwa. Hata hivyo, uwezo kamili wa kiutendaji wa manowari hiyo na mifumo yake ya silaha unahitaji kutathminiwa kwa tahadhari kutokana na taarifa chache zinazopatikana kwa uhuru kuhusu programu za kijeshi za Korea Kaskazini.

  • Mwisho wa Enzi ya Miaka 80: Canada Yakiri Kufa kwa Mfumo wa Biashara unaoongozwa na Marekani

    Mwisho wa Enzi ya Miaka 80: Canada Yakiri Kufa kwa Mfumo wa Biashara unaoongozwa na Marekani

    Katika kauli inayoashiria mabadiliko makubwa ya kijiopolitiki na kiuchumi, Waziri Mkuu wa Canada, Mark Carney, amesema kipindi cha takribani miaka 80 cha mfumo wa kimataifa ulioongozwa na Marekani na uliotegemea miungano, biashara huria na ushirikiano wa kiuchumi kimefikia mwisho.

    Carney amesema mfumo huo, uliojengwa baada ya Vita Kuu ya Pili ya Dunia, ulikuwa msingi muhimu wa ustawi na usalama wa Canada kwa miongo kadhaa, lakini mazingira ya sasa ya dunia yamebadilika kiasi kwamba Ottawa haiwezi tena kutegemea uhusiano wake wa jadi na Marekani kwa namna ileile.

    “Kipindi cha miaka 80 ambapo Marekani iliongoza uchumi wa dunia, ikijenga miungano iliyojikita kwenye kuaminiana na kuheshimiana, na kuunga mkono biashara huru na ya wazi, kimekoma,” alisema Carney.

    Kauli hiyo inaakisi mtikisiko mpana katika mfumo wa biashara wa kimataifa, huku sera za Marekani za kulinda viwanda vya ndani, matumizi ya ushuru wa forodha na mvutano katika mikataba ya biashara zikiwasukuma baadhi ya washirika wake kutafuta masoko mapya na kupunguza utegemezi wao kwa uchumi wa Marekani.

    Kwa Canada, Marekani imekuwa mshirika wake mkubwa zaidi wa biashara kwa muda mrefu. Hivyo, mabadiliko katika sera za Washington yana athari za moja kwa moja kwa viwanda, uwekezaji na minyororo ya ugavi ya Canada.

    Muktadha na Athari: Kauli ya Carney haimaanishi kwamba biashara kati ya Canada na Marekani imefikia mwisho, bali inaonyesha mtazamo wa Ottawa kwamba mfumo wa zamani wa ushirikiano wa kiuchumi unaoongozwa na Marekani hauwezi tena kuchukuliwa kuwa wa kudumu. Canada sasa inalenga kupanua mahusiano yake ya biashara na kupunguza utegemezi wa soko moja.