Kategoria: MASHARIKI YA KATI

  • Washauri 100–200 wa Marekani Wasaidia Saudi Dhidi ya Ansarullah

    Washauri 100–200 wa Marekani Wasaidia Saudi Dhidi ya Ansarullah

    RIYADH — Marekani imeongeza msaada wake wa kijeshi kwa Saudi Arabia katika mapambano dhidi ya Jeshi la Yemen linaloongozwa na Ansarullah, huku taarifa zikisema kati ya washauri 100 na 200 wa kijeshi wa Marekani wako nchini humo wakitoa msaada wa kijasusi na wa uteuzi wa malengo.

    CNN imeripoti kuwa maafisa hao wanasaidia vikosi vya Saudi kupata taarifa za wakati halisi kuhusu uwanja wa mapambano, pamoja na teknolojia ya uchambuzi wa kijiografia na mfumo wa uteuzi wa malengo unaofanana na Project Maven ya Pentagon.

    Hata hivyo, maafisa wa Marekani wameeleza kuwa vikosi hivyo havishiriki moja kwa moja katika mashambulizi ya anga, wala havifanyi ujazaji mafuta kwa ndege za kivita za Saudi Arabia.

    Reuters pia imeripoti kuwa Washington tayari inatoa taarifa za kijasusi kwa Riyadh wakati Saudi Arabia ikiandaa operesheni kubwa ya kijeshi inayolenga kurejesha maeneo ya pwani ya Yemen na kupunguza udhibiti wa Ansarullah katika eneo la Bab al-Mandeb.

    Operesheni hiyo inatarajiwa kuongozwa ardhini na vikosi vya Yemen vinavyoungwa mkono na Saudi Arabia, huku Riyadh ikitoa mashambulizi ya anga. Marekani hadi sasa haijatangaza kushiriki moja kwa moja katika mapigano.

    Kuongezeka kwa msaada wa Washington kunaongeza mjadala kuhusu kiwango cha ushiriki wa Marekani katika vita hivyo na hatari ya mgogoro huo kupanuka zaidi katika Bahari Nyekundu.

    Vyanzo: CNN; Reuters.

  • Iran Yaitaka Iraq Kuondoa Vizuizi vya Safari za Ndege

    Iran Yaitaka Iraq Kuondoa Vizuizi vya Safari za Ndege

    TEHRAN — Iran imeitaka Iraq kuondoa vizuizi vilivyosalia kwa safari za ndege kati ya nchi hizo mbili ambavyo vimejitokeza kutokana na vikwazo vya Marekani, na kurejesha usafiri wa anga katika hali ya kawaida.

    Wizara ya Mambo ya Nje ya Iran imesema vizuizi hivyo vinaathiri mamilioni ya raia wa Iran na Iraq wanaosafiri kwa shughuli za kidini, matibabu, elimu na biashara.

    Safari kati ya Najaf na Iran zilianza kurejea mwanzoni mwa wiki baada ya Iraq kupata msamaha maalumu kutoka Hazina ya Marekani. Hata hivyo, safari zinazohusisha viwanja vya ndege vya Baghdad, Erbil na Sulaimaniyah bado zimeathiriwa.

    Kwa mujibu wa taarifa zilizoripotiwa na Al Jazeera, kampuni za kigeni zinazotoa huduma za ardhini zilikataa kuhudumia baadhi ya safari kwa kuhofia kukiuka vikwazo vya Marekani dhidi ya mashirika ya ndege ya Iran.

    Serikali ya Iraq ilikuwa imeomba msamaha kutoka Washington kwa misingi ya kibinadamu, ikitaja safari za matibabu, elimu na ziara za kidini. Reuters iliripoti kuwa Iraqi Airways imepata msamaha wa mwezi mmoja unaoruhusu kurejeshwa kwa baadhi ya safari kwenda Iran, ukiwa na uwezekano wa kuongezwa.

    Wizara ya Mambo ya Nje ya Iran imekosoa utekelezaji wa vikwazo vya Marekani nje ya mipaka yake na kuitaka Baghdad kuchukua hatua zinazolinda maslahi ya raia wa nchi hizo mbili.

    Vyanzo: Al Jazeera, Reuters, Wizara ya Mambo ya Nje ya Iran.

  • Marekani Yatuma Carrier ya Tatu Mashariki ya Kati

    Marekani Yatuma Carrier ya Tatu Mashariki ya Kati

    WASHINGTON — Marekani inapeleka kundi la tatu la meli za kivita linaloongozwa na aircraft carrier kuelekea Mashariki ya Kati, hatua inayoongeza kwa kiasi kikubwa uwepo wake wa kijeshi wakati mvutano na Iran ukiendelea.

    Kwa mujibu wa maafisa wa Marekani walionukuliwa na AP na vyombo vingine, USS Theodore Roosevelt Carrier Strike Group pamoja na USS Makin Island Amphibious Ready Group zinaelekea katika eneo hilo. Vikosi hivyo vinajumuisha maelfu ya mabaharia na wanajeshi wa majini.

    Ikiwa USS Theodore Roosevelt itaungana na aircraft carriers nyingine badala ya kuchukua nafasi ya moja iliyopo, Marekani inaweza kuwa na carriers tatu katika eneo hilo kwa wakati mmoja.

    Hatua hiyo inakuja wakati Rais Donald Trump akisema uwezekano wa hatua zaidi za kijeshi dhidi ya Iran bado upo, huku Washington na Tehran pia zikiendelea kutuma ishara kuhusu uwezekano wa diplomasia.

    Kuongezwa kwa vikosi kunafanyika katika mazingira ya mvutano unaoendelea katika Lango la Hormuz na wasiwasi kuhusu usalama wa njia za usafirishaji wa mafuta na bidhaa nyingine muhimu.

    Iran imesema iko tayari kujilinda dhidi ya mashambulizi mapya lakini pia iko tayari kwa diplomasia. Tehran imesisitiza kuwa mazungumzo yoyote yanapaswa kuzingatia masharti na maslahi yake ya usalama.

    Vyanzo: AP, Wall Street Journal, Al Jazeera.

  • Wanajeshi Waondoka Iraq, Marekani Yabaki na Ushawishi wa Mapato ya Mafuta

    Wanajeshi Waondoka Iraq, Marekani Yabaki na Ushawishi wa Mapato ya Mafuta

    BAGHDAD, IRAQ — Marekani imekamilisha kuondoa vikosi vyake katika vituo vya mwisho nchini Iraq, lakini Washington bado ina ushawishi mkubwa juu ya mfumo unaosimamia mapato ya mafuta ya nchi hiyo kupitia Benki ya Hifadhi ya Shirikisho ya New York.

    Kwa mujibu wa ripoti ya Reuters ya Septemba 30, mapato ya mauzo ya mafuta ya Iraq, ambayo yanachangia takribani asilimia 90 ya bajeti ya serikali, yanaendelea kupita katika akaunti ya Benki Kuu ya Iraq iliyoko Federal Reserve Bank of New York. Mfumo huo una mizizi katika utaratibu ulioanzishwa baada ya uvamizi wa Marekani mwaka 2003.

    Mfumo Ulianzaje?

    Baada ya kuanguka kwa serikali ya Saddam Hussein, Mamlaka ya Muda ya Muungano iliyoongozwa na Marekani iliunda Development Fund for Iraq (DFI), iliyowekwa katika Federal Reserve Bank of New York. Mfuko huo ulikusanya mapato ya mafuta kwa ajili ya ujenzi na maendeleo ya Iraq na pia kulinda fedha hizo dhidi ya madai ya wadai na kesi zinazohusiana na utawala uliopita.

    Baadaye mfumo huo ulibadilishwa na fedha kuwekwa katika akaunti ya Benki Kuu ya Iraq katika New York Fed. Reuters inasema utaratibu huu umeendelea kuwa sehemu muhimu ya namna Iraq inavyopokea na kutumia mapato yake ya mafuta.

    Washington Yapata Ushawishi Mkubwa

    Kwa sababu uchumi na bajeti ya Iraq hutegemea sana mafuta, uwezo wa kupata dola kupitia mfumo wa kifedha wa Marekani unaipa Washington ushawishi mkubwa katika mahusiano yake na Baghdad.

    Reuters imeripoti kuwa mwaka 2020, wakati Bunge la Iraq lilipotaka vikosi vya Marekani viondoke nchini humo, Washington ilitishia kuzuia Iraq kufikia akaunti yake ya mapato ya mafuta katika New York Fed.

    Mfumo huo pia umeipa Marekani uwezo wa kusimamia kwa karibu mtiririko wa dola kwenda Iraq, hasa katika juhudi za kuzuia fedha kufikia taasisi na watu waliowekewa vikwazo, wakiwemo wanaohusishwa na Iran.

    Iraq Yasitisha Minada ya Dola

    Kwa miaka mingi, Benki Kuu ya Iraq ilitumia mfumo wa minada ya dola kuzipatia benki na wafanyabiashara fedha za kigeni kwa ajili ya biashara na uagizaji wa bidhaa.

    Hata hivyo, mfumo huo ulikosolewa kwa madai kwamba baadhi ya dola zilikuwa zikisafirishwa kwenda nchi jirani na kufikia wahusika waliowekewa vikwazo. Chini ya shinikizo la Marekani, Iraq ilisitisha mfumo rasmi wa minada ya dola mwaka 2025 na kuhamia mfumo wa miamala unaohusisha benki za kibiashara na taasisi za kimataifa.

    Baghdad Yaona Faida Katika Mfumo

    Licha ya ushawishi unaopatikana kwa Washington, maafisa wa Iraq waliozungumza na Reuters wamesema mfumo huo una faida kwa Baghdad. Wanasema unalinda mapato ya taifa dhidi ya madai ya nje na misukosuko ya kifedha, unarahisisha upatikanaji wa dola kwa biashara na uagizaji wa bidhaa, na kusaidia uthabiti wa kiwango cha ubadilishaji wa fedha.

    Kwa mtazamo huo, kuwekwa kwa mapato katika mfumo wa Marekani si suala la ushawishi wa kisiasa pekee, bali pia ni sehemu ya miundombinu ya kifedha ambayo Iraq imeitegemea kwa zaidi ya miongo miwili.

    Wanajeshi Waondoka, Ushawishi Wabaki

    Kuondoka kwa vikosi vya Marekani kunafunga sura kubwa ya uwepo wa kijeshi ulioanza kwa uvamizi wa mwaka 2003. Hata hivyo, mfumo wa mapato ya mafuta unaonyesha kuwa uhusiano wa Washington na Baghdad hauishii katika masuala ya kijeshi.

    Kwa Iraq, changamoto sasa ni kusawazisha faida za kuendelea kupata huduma za mfumo wa kifedha wa Marekani na juhudi zake za kuongeza uhuru wa kiuchumi na kifedha.

    Chanzo: Reuters, Septemba 30, 2026.

  • Wanajeshi wa Marekani Wakamilisha Kuondoka Iraq

    Wanajeshi wa Marekani Wakamilisha Kuondoka Iraq

    BAGHDAD — Vikosi vya Marekani vimekamilisha kuondoka katika kambi zao zilizosalia nchini Iraq Septemba 30, 2026, hatua inayotekeleza ratiba iliyokubaliwa kati ya Baghdad na Washington mwaka 2024 kuhusu kumaliza shughuli za kijeshi za muungano wa kimataifa unaoongozwa na Marekani dhidi ya kundi la Daesh (ISIS).

    Kuondoka huko kunafunga awamu nyingine ya uwepo wa kijeshi wa Marekani nchini Iraq, miaka 23 baada ya uvamizi wa mwaka 2003. Vikosi vya Marekani viliondoka mwaka 2011, lakini vilirejea chini ya miaka mitatu baadaye kusaidia vikosi vya Iraq kupambana na Daesh.

    Hatua hiyo inaweka jukumu kubwa zaidi kwa vikosi vya usalama vya Iraq katika ufuatiliaji, ujasusi na operesheni dhidi ya mabaki ya Daesh. Baadhi ya maafisa wa usalama wa Iraq na eneo la Kurdistan wameeleza wasiwasi kwamba seli za kundi hilo bado zinaweza kutumia mianya ya kiusalama kujipanga upya.

    Kwa upande mwingine, kuondoka kwa vikosi vya muungano hakumaanishi moja kwa moja kukoma kwa mahusiano yote ya kijeshi kati ya Baghdad na Washington. Iraq na Marekani zinaweza kuendelea na ushirikiano wa kiusalama kupitia mahusiano ya nchi mbili.

    Kuondoka kwa vikosi hivyo pia kunabadilisha mazingira ya kiusalama na kisiasa nchini Iraq, ambako Marekani na Iran zimekuwa na ushawishi mkubwa kwa miaka mingi. Serikali ya Baghdad imekuwa ikisisitiza mamlaka ya taifa katika kusimamia usalama wake.

    Chanzo: Serikali ya Iraq; Reuters.

  • Abbas Aonya Kuhusu Nakba Mpya, Ataka Mpango wa Gaza Utekelezwe

    Abbas Aonya Kuhusu Nakba Mpya, Ataka Mpango wa Gaza Utekelezwe

    NEW YORK — Rais wa Palestina, Mahmoud Abbas, ameonya kuwa kuendelea kwa mashambulizi na upanuzi wa makazi ya walowezi wa Israel kunatishia uwepo wa Wapalestina katika ardhi yao, akitaka jamii ya kimataifa izuie kile alichokiita hatari ya kutokea Nakba nyingine.

    Akihutubia kikao cha 81 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa kupitia video iliyorekodiwa Ramallah, Abbas amesema hali ya Gaza, Ukingo wa Magharibi na Jerusalem Mashariki inahitaji hatua za haraka za kimataifa.

    Ataka hatua ya pili ya mpango wa Gaza

    Abbas ametaka kuharakishwa kwa utekelezaji wa hatua ya pili ya mpango wa amani wa Gaza unaoungwa mkono na Marekani.

    Amesema kipindi cha mpito hakipaswi kuwa mpango wa kudumu usio na ratiba ya kisiasa. Ameeleza wasiwasi kuhusu kuchelewa kwa kuondoka kwa vikosi vya Israel na kuanza kwa ujenzi mpya wa Gaza.

    Ametaka Gaza na Ukingo wa Magharibi viunganishwe chini ya taasisi za taifa moja la Palestina, huku akisisitiza haki ya wananchi kubaki katika ardhi yao.

    Aahidi uchaguzi Novemba 28

    Katika hotuba hiyo, Abbas amethibitisha mpango wa kufanya uchaguzi wa bunge la Palestina Novemba 28, 2026, ambao utakuwa wa kwanza wa aina hiyo katika takribani miaka 20.

    Amesema serikali yake imekamilisha mpango wa mageuzi ya kitaifa. Hata hivyo, Reuters imeripoti kuwa baadhi ya viongozi wa Fatah wana mashaka kuhusu maandalizi na uwezekano wa uchaguzi kufanyika katika mazingira ya sasa. Uchaguzi wa urais umepangwa kwa mwaka 2027, lakini tarehe yake bado haijatangazwa.

    Akosoa Marekani kwa kumnyima visa

    Abbas pia amekosoa uamuzi wa Marekani wa kumnyima visa yeye na maafisa wengine wa Palestina, hatua iliyomzuia kuhudhuria mkutano huo ana kwa ana.

    Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa lilipitisha azimio la kumruhusu kuhutubia kupitia video kwa kura 152 za kuunga mkono, tatu za kupinga na nne za kujizuia.

    Washington imesema vikwazo hivyo vinahusiana na mwenendo wa Mamlaka ya Palestina katika mchakato wa amani na hatua zake katika taasisi za kimataifa. Uongozi wa Palestina umepinga sababu hizo na kutaka vizuizi viondolewe.

    Wito wa suluhisho la mataifa mawili

    Abbas amesema Palestina inataka taifa linalofuata utawala wa sheria, linaloheshimu haki za binadamu na kuishi kwa amani pamoja na Israel.

    Amelaani mashambulizi dhidi ya raia kutoka upande wowote, ugaidi na chuki dhidi ya Wayahudi. Pia amezitaka nchi ambazo bado hazijaitambua Palestina kufanya hivyo.

    Hotuba yake imeweka mkazo katika ulinzi wa raia, kuzuia uhamishaji wa lazima, utekelezaji wa mpango wa Gaza na kuanzishwa kwa taifa la Palestina kupitia suluhisho la mataifa mawili.

    Chanzo: Reuters; Associated Press; WAFA; The National.