Lebo: habari

  • Mvutano wa Kidiplomasia: Starmer Amjibu Vance Kuhusu Madai ya ‘Uingiliaji wa Kidemokrasia

    Mvutano wa Kidiplomasia: Starmer Amjibu Vance Kuhusu Madai ya ‘Uingiliaji wa Kidemokrasia

    LONDON, Uingereza – Waziri Mkuu wa Uingereza, Keir Starmer, ametoa onyo kali dhidi ya kile alichokitaja kama juhudi za makusudi za kuingilia kati misingi ya demokrasia ya Uingereza, kufuatia matamshi tata yaliyotolewa na mwanasiasa wa Marekani, JD Vance, kuhusu kifo cha Henry Nowak.

    Mgogoro huu uliibuka baada ya Vance kuchapisha ujumbe mzito katika mtandao wa kijamii, akilaani vikali kifo cha Nowak na kukitumia kama kielelezo cha kile alichokiita “kuangamia kwa ustaarabu.”

    Katika ujumbe wake huo, Vance alielezea hisia zake nzito akisema: “Henry Nowak alifariki dunia kwa namna ile ile ambayo ustaarabu hufa.”

    Vance alienda mbali zaidi kwa kutoa madai mazito dhidi ya mamlaka za Uingereza, akidai kuwa Nowak “aliachwa peke yake, akapigwa pingu na mamlaka ambazo hazikumwamini wala kujali ustawi wake, na kisha akatuhumiwa kwa makosa ya chuki ambayo hakutenda.”

    Kauli hizo za Vance zimeibua hisia mseto na kuzua mjadala mkali ndani ya ulingo wa siasa za kimataifa.

    Akijibu shutuma hizo nzito, Waziri Mkuu Keir Starmer amekataa katakata uhalali wa hoja za Vance, akisisitiza kuwa Uingereza inazingatia utawala wa sheria na haki za binadamu. Starmer amewataka wadau wa nje kuheshimu mamlaka ya mahakama na mfumo wa sheria wa Uingereza, akionya kuwa maoni yoyote yanayolenga kupotosha ukweli wa jambo hilo yanachukuliwa kama jaribio la kuvuruga misingi ya demokrasia ya nchi hiyo.

    Wachambuzi wa masuala ya kisiasa wanaona kuwa mgongano huu wa hadharani kati ya viongozi hawa wawili unaashiria kuongezeka kwa mvutano wa kikauli kuhusu jinsi haki inavyotafsiriwa katika mifumo tofauti ya kisiasa, huku kifo cha Henry Nowak kikiendelea kutumika kama ajenda kuu ya mjadala huu mpana.

    Hadi sasa, serikali ya Uingereza haijatoa ufafanuzi zaidi kuhusu hatua za kidiplomasia zitakazochukuliwa, lakini onyo la Starmer linaonekana kuweka wazi mstari mwekundu kuhusu ushirikiano na heshima ya kitaifa.

  • Uongozi wa Lebanon Unaoungwa Mkono na Marekani Waishambulia Iran kwa Kudai Israel Iondoke katika Ardhi ya Lebanon

    Uongozi wa Lebanon Unaoungwa Mkono na Marekani Waishambulia Iran kwa Kudai Israel Iondoke katika Ardhi ya Lebanon

    Rais Joseph Aoun na Waziri Mkuu Nawaf Salam wametoa shutuma kali dhidi ya Iran kwa kudai kuwa Israel inapaswa kuacha kulipua Lebanon na kuondoa majeshi yake kutoka kusini mwa nchi hiyo.

    Wote wawili wanasisitiza kuwa Tehran ndiyo tatizo, kwa sababu ya kutaka makubaliano yao na Marekani yajumuishe pia suala la Lebanon.

    Badala yake, uongozi wa Lebanon unatafuta makubaliano ya kurejesha uhusiano wa kawaida (normalisation) na Israel, na unadai kuwa Hezbollah inapaswa kujisalimisha bila masharti na kukabidhi silaha zake, kabla ya Tel Aviv kuondoa majeshi yake katika ardhi inayokaliwa kwa mabavu na kusitisha kampeni yake ya mashambulizi dhidi ya kusini mwa Lebanon.

  • Iran yarudisha mapigo yashambulia kambi za Marekani Kuwait na Bahrain kwa makombora2

    Iran yarudisha mapigo yashambulia kambi za Marekani Kuwait na Bahrain kwa makombora2

    TEHRAN – Mvutano mkubwa umeibuka katika ukanda wa Ghuba ya Uajemi kufuatia mfululizo wa matukio ya kijeshi yaliyopelekea Jeshi la Walinzi wa Mapinduzi ya Iran (IRGC) kutumia makombora ya balistiki kushambulia vituo muhimu vya kijeshi vya Marekani nchini Kuwait na Bahrain.

    Kwa mujibu wa taarifa rasmi iliyotolewa na Jeshi la Walinzi wa Mapinduzi ya Iran, mzozo huo ulianza majira ya saa 1:30 alfajiri ya leo, wakati meli nne za mafuta zilipojaribu kupita kinyume cha sheria katika Mlango-bahari wa Hormuz. Iran inadai kuwa meli hizo zilikuwa zikiongozwa na Jeshi la Marekani na kupuuza maonyo yaliyotolewa na Jeshi la Wanamaji la Iran. Katika hatua ya kuchukua udhibiti, jeshi la Iran liliripotiwa kushambulia na kusimamisha moja ya meli hizo, jambo lililopelekea meli nyingine kurejea nyuma.

    Taarifa hiyo inaeleza kuwa, saa moja baadaye, ndege zisizo na rubani (drones) za Marekani zilifanya mashambulizi ya anga dhidi ya vituo vya mawasiliano katika kisiwa cha Qeshm na eneo la Sirik. Iran imeyataja mashambulizi hayo kama “uchokozi wa wazi” kutoka kwa jeshi la Marekani.

    Katika kile kilichoelezwa kama hatua ya haraka ya kulipiza kisasi, Jeshi la Anga la IRGC lilifanya mashambulizi ya makombora ya balistiki yaliyolenga kambi ya anga ya Ali Al-Salem nchini Kuwait, pamoja na mitambo muhimu ya meli ya tano ya wanamaji ya Marekani (U.S. Fifth Fleet) nchini Bahrain.

    Jeshi la Iran limetoa onyo kali kwa Marekani, likisisitiza kuwa vitendo vya uchokozi dhidi ya ardhi yake havitavumiliwa. Katika ujumbe mzito wa kidiplomasia, jeshi hilo limetahadharisha kuwa endapo Marekani itaendeleza vitendo hivyo, hatua za kijeshi hazitazuiliwa tena kwenye ngazi ya sasa.

    Aidha, Iran imetoa tishio la kufunga kabisa Mlango-bahari wa Hormuz kwa ajili ya usafirishaji wa mafuta na gesi, hatua ambayo imetajwa kuwa itakuwa na athari kubwa kwa uchumi wa dunia na usambazaji wa nishati kimataifa.

    Hadi kufikia sasa, hakuna taarifa za moja kwa moja kutoka kwa mamlaka za Marekani kuhusiana na uharibifu uliotokea katika kambi hizo, huku hali ya tahadhari ikiendelea kutanda katika eneo hilo lote la Ghuba.

  • Marekani yadai kushambulia mitambo ya radar ya Iran

    Marekani yadai kushambulia mitambo ya radar ya Iran

    Kamandi Kuu ya Jeshi la Marekani (CENTCOM) imetoa taarifa inayoongeza hofu ya kuongezeka kwa mivutano katika ukanda wa Ghuba ya Uajemi, ikidai kufanikiwa kuzuia shambulio la anga dhidi ya usafirishaji wa baharini.

    Katika taarifa iliyotolewa na kitengo hicho cha jeshi, Marekani imedai kuwa imetungua ndege nne zisizo na rubani (drones) za kivita za Iran, zilizokuwa zikielekea katika Mlango-bahari wa Hormuz. Kwa mujibu wa CENTCOM, ndege hizo zilikuwa zikielekea kutekeleza mashambulio ya kujitoa mhanga (one-way attack drones) na zilikuwa zikijenga tishio la moja kwa moja kwa meli za kibiashara zilizokuwa zikipita katika njia hiyo muhimu ya mafuta duniani.

    Kufuatia kisa hicho cha angani, jeshi la Marekani limesema limetekeleza operesheni ya kulipiza kisasi na kujilinda, ambapo lilishambulia vituo vya rada vya usalama wa mwambao vinavyomilikiwa na Iran. Maeneo yaliyolengwa na mashambulio hayo ni pamoja na eneo la Goruk na kisiwa cha Qeshm.

    Marekani imesisitiza kuwa hatua hiyo ililenga kudhibiti uwezo wa Iran kufuatilia na kuelekeza mashambulio dhidi ya vyombo vya baharini, huku ikionya kuwa itaendelea kuchukua hatua za kijeshi ili kulinda usalama wa njia za maji za kimataifa dhidi ya vitisho vyovyote vya ghafla.

    Hadi kufikia sasa, mamlaka za Iran hazijatoa tamko rasmi kuhusu madai hayo ya Marekani, huku kukiwa na wasiwasi wa kiusalama unaoendelea kutanda katika ukanda huu wenye umuhimu mkubwa wa kiuchumi na kijiopolitiki.

  • Kenya kuanza kuzoa mapato ya mafuta Ghafi ya Turkana

    Kenya kuanza kuzoa mapato ya mafuta Ghafi ya Turkana

    AFUENI KWA KENYA BAADA YA KUANZA kuzalisha mafuta kabla ya mwisho wa mwaka huu kutoka kaunti ya Turkana kaskazini mwa nchi.

    Waziri wa Kawi na Mafuta Opiyo Wandayi hivyo Ijumaa Juni 5, 2026 alifafanua kuwa ni mafuta ghafi yatakayozalishwa na kuuzwa ng’ambo kusafishwa kutoa petroli, dizeli na bidhaa nyininezo.

    “Kabla ya mwisho wa mwaka huu tutaanza kuzalisha mafuta kutoka Turkana. Baada ya muda mrefu hatimaye utekelezaji wa mradi huu umepiga hatua hadi kufikia kiwango cha uzalishaji,” akaeleza kwenye mahojiano katika Radio Jambo, akiutaja mradi huo kama yenye umuhimu mkubwa katika sekta ya kawi.

    “Mafuta ghafi kutoka Turkana yatauzwa ng’ambo kwa sababu wakati huu hatuma kiwanda cha kusafisha mafuta. Mapato kutkana na uuzaji wa mafuta hayo yatafaidi Wakenya wote sio tu wakazi wa Turkana,” Bw Wandayi akaeleza.

    Mwezi jana, Rais William Ruto alifichua mpango wa kuanzishwa kwa kiwanda cha kusafisha mafuta katika ukanda wa Afrika Mashariki, kwa ushirikiano na bwanyenye wa Nigeria Aliko Dangote.

    Alisema kuwa kampuni hiyo itaanzishwa eneo la Tanga, nchini Tanzania.

    Kampuni ya Gulf Energy Ltd ndio itakuwa ikichimba mafuta kutoka visima vilivyoko Lokichar, eneo bunge la Turkana Kusini.

    Kampuni hiyo ilitwaa usimamizi wa mradi huo baada ya kutwaa shughuli ya mali ya kampuni ya Tullow Oil, ya Uingereza, iliyoanzisha uchimbaji wa mafuta eneo hilo miaka 10 iliyopita.

    Wakati huu Kenya hununua mafuta yaliyosafishwa kutoka ukanda wa Mashariki ya Kati, linaloshuhudia vita kati ya Amerika na Iran.

    Vita hivyo vilivyoanza Februari 28, vimevuruga usafirishaji wa bidhaa hiyo kupitia Mkondo wa Hormuz, hali ambayo imechangia kupanda kwa bei ya mafuta nchini.

    Hata hivyo, mapema wiki huu Waziri Wandayi alielezea matumaini  kuwa bei ya mafuta itashuka hivi karibuni, baada ya serikali kuanza kupata mafuta kwingineko, hali itakayoleta afueni kwa Wakenya

  • Taiwan Yafanya Mazoezi Makubwa ya Kijeshi Kwa Kutumia Silaha za Kisasa.

    Taiwan Yafanya Mazoezi Makubwa ya Kijeshi Kwa Kutumia Silaha za Kisasa.

    Taiwan imeendesha mazoezi makubwa ya kijeshi ya kurusha silaha za moja kwa moja ikiwa ni sehemu ya juhudi zake za kuimarisha uwezo wa ulinzi na kuhamia kwenye matumizi ya mifumo mipya ya silaha za kisasa.

    Mazoezi hayo yaliyofanyika siku ya Jumatano yalihusisha majaribio ya makombora ya kupambana na magari ya kivita pamoja na mashambulizi ya mizinga dhidi ya malengo ya baharini yaliyoundwa kuiga hali halisi ya mapambano.

    Kwa mujibu wa taarifa za jeshi la Taiwan, silaha zilizotumika katika mazoezi hayo ni pamoja na magari ya makombora ya M1167 TOW yenye vizindua vya M41A7 ITAS, magari ya kivita ya Jeshi la Wanamaji ya CM25 yenye vizindua vya M220A2, mifumo ya makombora ya FGM-148 Javelin, pamoja na mizinga ya milimita 155 na 105.

    Mafunzo hayo yalifanyika kwa wakati mmoja katika maeneo mbalimbali ya Pingtung na Tainan, ikiwemo Eneo la Mafunzo la Fangshan, Kituo cha Fenggang Kaskazini na Ufukwe wa Xishu, huku vikosi mbalimbali vikishiriki katika operesheni za pamoja.

    Lengo kuu la mazoezi hayo lilikuwa kupima na kuboresha uwezo wa vikosi katika ufyatuaji wa makombora kutoka maeneo tofauti, utambuzi na ufuatiliaji wa malengo, marekebisho ya makombora yanayoongozwa kwa waya, uhamaji wa haraka baada ya mashambulizi pamoja na uratibu wa mashambulizi ya mizinga.

    Hatua hiyo inaonekana kuwa sehemu ya mkakati mpana wa Taiwan wa kuimarisha utayari wa kijeshi na kuongeza uwezo wa kukabiliana na vitisho vya kiusalama katika eneo la Asia Mashariki, wakati taifa hilo likiendelea kuboresha mifumo yake ya ulinzi kwa kutumia teknolojia za kisasa za kijeshi.