Lebo: Masharikiyakati

  • Trump Aicharukia Seneti kwa Kupitisha Azimio la Iran, Aita Hatua Hiyo “Msaada kwa Adui”

    Trump Aicharukia Seneti kwa Kupitisha Azimio la Iran, Aita Hatua Hiyo “Msaada kwa Adui”

    WASHINGTON, D.C. — Rais wa Marekani, Donald Trump, ametoa majibu makali kufuatia uamuzi wa Seneti kupitisha azimio linalomtaka kusitisha vita dhidi ya Iran au kuomba idhini ya Bunge. Katika kauli yake ya dharura, Trump amewashutumu maseneta hao kwa kuingilia mamlaka yake na kudai kuwa hatua yao imetoa nafuu kwa maadui wa taifa hilo.

    Rais Trump ameeleza bayana kutoridhishwa kwake na uamuzi huo, akisema: “Seneti imetoa msaada kwa adui kupitia uamuzi huu waliochukua. Maseneta hawa wameifanya kazi yangu kuwa ngumu zaidi, lakini nataka ijulikane kuwa nitaikamilisha kwa njia moja au nyingine.”

    Katika kile kinachoonekana kama sehemu ya mkakati wake wa shinikizo la juu dhidi ya Tehran, Trump amedai kuwa sera zake zilikuwa zimeanza kuleta matokeo chanya. “Iran ilikuwa ikikaribia kuanguka kiuchumi, na kwa sasa iko tayari kutupatia karibu kila kitu ambacho tunakitaka,” aliongeza Rais Trump.

    Kauli hii ya Rais Trump inakuja huku kukiwa na mgawanyiko mkubwa wa kisiasa ndani ya Washington kuhusu jinsi ya kushughulikia mzozo na Iran. Wakati Seneti ikisisitiza umuhimu wa kufuata taratibu za kikatiba na kupata idhini ya Bunge kabla ya kuanzisha operesheni za kijeshi, Ikulu inashikilia kuwa hatua hizo zinadhoofisha msimamo wa Marekani dhidi ya kile inachokiita utawala hatari.

    Wachambuzi wa siasa wanasema kuwa mgogoro huu kati ya Rais na Baraza la Seneti unaashiria sura mpya ya mvutano kuhusu mamlaka ya kivita (War Powers), huku Trump akionekana kuazimia kuendelea na msimamo wake licha ya upinzani mkali kutoka kwa wabunge wa vyama vyote viwili.

  • “Tuko Tayari Kulipia Gharama”: Naim Qassem Aweka Masharti ya Kusitishwa kwa Uvamizi Lebanon

    “Tuko Tayari Kulipia Gharama”: Naim Qassem Aweka Masharti ya Kusitishwa kwa Uvamizi Lebanon

    BEIRUT, LEBANON – Katibu Mkuu wa harakati ya Hezbollah, Naim Qassem, ametoa hotuba nzito iliyoashiria msimamo thabiti wa kundi hilo kuhusu mustakabali wa usalama wa Lebanon na hatima ya vita vinavyoendelea, huku akisisitiza kuwa njia pekee ya kupata amani ni kupitia upinzani dhidi ya uvamizi.

    Katika hotuba yake ya tarehe 23 Juni, Qassem alisisitiza kuwa mafanikio ya medani ya vita ndiyo yameleta matokeo ya sasa, akisema kuwa bila ya ujasiri na dhabihu za vijana wa upinzani, nchi isingekuwa katika nafasi iliyopo leo.


    Ulinzi wa Ardhi na Masharti ya Uondoaji

    Akizungumzia mchakato wa kusitisha uadui, Qassem alikuwa wazi kuhusu matakwa ya Hezbollah. Alisisitiza kuwa uondoaji wa majeshi ya Israel lazima ufanyike ndani ya ratiba maalum na hauwezi kujadiliwa.

    “Hakuna hata inchi moja inayoweza kubaki chini ya kisingizio chochote,” alisema Qassem. Aliongeza kuwa masharti ya amani ni pamoja na kusitishwa kabisa kwa uchokozi wa nchi kavu, baharini, na angani, kurejeshwa kwa wafungwa, kuruhusiwa kwa wakazi kurejea vijijini mwao, na kuanza kwa shughuli za ujenzi upya.

    Aidha, alionya kuwa Israel haijawahi kuonesha nia ya dhati, na kutilia shaka uaminifu wa Marekani katika udhamini wa makubaliano, akitolea mfano wa makubaliano ya Novemba 27, 2024, ambayo alisema Marekani iliyakanusha baadaye.

    Uhusiano na Ndani ya Lebanon

    Katika juhudi za kuonesha mshikamano wa kitaifa, Qassem alithibitisha kuwa Hezbollah inaheshimu Mkataba wa Taif na katiba ya nchi. Alijibu wakosoaji wake kwa ukali, akisema kuwa wengine wanaojinasibu kwa uzalendo walifanya mauaji ya kimbari huko nyuma, huku akijigamba kuwa tajriba ya Hezbollah ni ya kipekee katika kulinda nchi.

    Alibainisha kuwa Hezbollah inashirikiana kikamilifu na jeshi la Lebanon katika mfumo wa usalama wa pande zote, na kusisitiza kuwa Israel haina mamlaka ya kuingilia makubaliano ya ndani ya Lebanon. “Kwa mamlaka ya Lebanon, nufaikaneni na nguvu za upinzani, na sisi tuko tayari,” alihimiza.

    Ushirika na Iran

    Katika sehemu nyingine ya hotuba hiyo, Qassem alitoa shukrani za kipekee kwa Iran, akiitaja kama moja ya mataifa yenye heshima zaidi duniani.

    Akihitimisha hotuba yake kwa ujumbe wa onyo kwa maadui, Katibu Mkuu huyo alisisitiza kuwa Hezbollah haitakata tamaa katika haki yake ya kulinda ardhi ya Lebanon. “Maadui wanahitaji muda mrefu kujaribu kurudi… kama wataweza au hawataweza, waache wajaribu bahati yao,” alisema, akionyesha utayari wa kundi hilo kukabiliana na changamoto zozote zitakazojitokeza katika siku za usoni.

  • Iran Yakataa Ukaguzi wa IAEA katika Vituo vyake vya Nyuklia Vilivyoharibiwa na kujadili uwezo wake wa kijeshi

    Iran Yakataa Ukaguzi wa IAEA katika Vituo vyake vya Nyuklia Vilivyoharibiwa na kujadili uwezo wake wa kijeshi

    Taarifa Muhimu kutoka kwa Msemaji wa Wizara ya Mambo ya Nje ya Iran

    Msemaji wa Wizara ya Mambo ya Nje ya Iran ametoa ufafanuzi kuhusu masuala kadhaa ya kikanda na kimataifa, akisisitiza msimamo wa Iran katika nyanja mbalimbali:

    • Sekta ya Nyuklia na Fedha: Iran imesema hakuna mpango wowote wa wakaguzi wa Wakala wa Kimataifa wa Nishati ya Atomiki (IAEA) kutembelea vituo vyake vya nyuklia vilivyoharibiwa. Aidha, Iran imesisitiza kuwa ina uhuru kamili wa kutumia fedha zake zilizofunguliwa bila masharti yoyote.
    • Hali ya Lebanon: Msemaji huyo ameeleza kuwa makubaliano ya usitishaji vita nchini Lebanon yanajumuisha ahadi kutoka Marekani ya kuhakikisha utekelezaji wake. Iran imelaani mashambulizi ya Israel nchini Lebanon, ikisema hayana msingi, na imetoa wito kwa Marekani kuilazimisha Israel kusitisha uvamizi wake katika eneo la kusini mwa Lebanon. Vilevile, amebainisha kuwa mzozo kati ya Israel na Hezbollah ni suala tata linalotarajiwa kupata ufumbuzi wa mwisho hivi karibuni.
    • Ulinzi na Usalama wa Taifa: Iran imesisitiza kuwa uwezo wake wa kijeshi na makombora kamwe hautajadiliwa katika meza yoyote ya mazungumzo. Pia, serikali imethibitisha kuwa ina ushahidi unaoonyesha ushiriki wa baadhi ya nchi za kanda hii katika mashambulizi dhidi ya Iran.
    • Uhusiano na Mataifa ya Nje: Iran imekosoa vikali hatua za nchi za Ulaya wakati wa vita dhidi yake, ikidai kuwa zilifanya maamuzi yasiyo ya kuwajibika yaliyopunguza uaminifu wao. Kwa upande mwingine, Spika Ghalibaf, katika ziara yake nchini Oman, alijadili usimamizi wa Mlango-Bahari wa Hormuz na maafisa wa nchi hiyo.
    • Msimamo wa Iran: Msemaji amehitimisha kwa kueleza kuwa majibu ya Iran dhidi ya vita vya uchokozi vya Marekani na Israel ni ushahidi wa msimamo wake wa kidini na heshima ya taifa hilo.
  • Uhusiano wa Kistratejia: Spika wa Iran na Sultan wa Oman Wajadili Uendeshaji mpya wa Hormuz

    Uhusiano wa Kistratejia: Spika wa Iran na Sultan wa Oman Wajadili Uendeshaji mpya wa Hormuz

    MUSCAT, OMAN – Spika wa Bunge la Iran, Mohammad Bagher Qalibaf, ambaye yuko nchini Oman katika ziara rasmi, amefanya mazungumzo ya kina na Sultan wa Oman, Haitham bin Tariq, huku ajenda kuu ikitawaliwa na usalama katika Mlango-Bahari wa Hormuz.

    Katika kikao hicho kilichohudhuriwa na ujumbe wa ngazi ya juu kutoka pande zote mbili, viongozi hao wamejadili umuhimu wa kuimarisha ushirikiano wa kikanda na kudumisha utulivu katika njia hiyo muhimu ya usafirishaji wa nishati duniani. Mazungumzo hayo yanatazamwa kama hatua muhimu ya kidiplomasia katika kuimarisha uhusiano kati ya Tehran na Muscat.

  • DAKIKA 80 ZA PATASHIKA: Jinsi Ghalibaf Alivyozima Mazungumzo na Marekani.

    DAKIKA 80 ZA PATASHIKA: Jinsi Ghalibaf Alivyozima Mazungumzo na Marekani.

    TEHRAN, IRAN – Spika wa Bunge la Iran, Mohammad Bagher Ghalibaf, amefichua mzozo mzito wa kidiplomasia uliopelekea upande wa Iran kusitisha ghafla mazungumzo na Marekani, kufuatia lugha ya vitisho kutoka kwa Rais wa nchi hiyo, Donald Trump.

    Akielezea mkasa huo uliotokea katikati ya vikao vya majadiliano, Ghalibaf amesema kuwa alipata taarifa za kushtua kwamba Trump ametoa matamshi ya kibeberu yakilenga kumtishia Rais wa Iran, timu ya majadiliano, pamoja na vitisho vya kushambulia ardhi ya nchi hiyo.

    Akizungumza kwa msimamo thabiti mbele ya mjumbe wa Marekani, naibu Rais, JD Vance, Spika Ghalibaf alimtaka mwanasiasa huyo kuelewa kuwa Iran haitayumbishwa.

    “Tuko hapa katika mazungumzo, na kwa mujibu wa makubaliano yaliyotiwa saini, kipengele cha kwanza kinakataza vitisho au shinikizo la aina yoyote. Hata hivyo, leo Rais wenu ametoa vitisho. Eleweni kuwa sisi hatujadiliani kamwe chini ya kivuli cha vitisho au shinikizo,” Ghalibaf alimweleza Vance kabla ya kuchukua uamuzi mgumu wa kusitisha mazungumzo hayo.

    Inaarifwa kuwa mara baada ya kutoa kauli hiyo, ujumbe wa Iran uliondoka ukumbini na kukataa kurejea mezani, licha ya upande wa Marekani kujaribu kutafuta namna ya kuonana tena kupitia nchi wasuluhishi.

    Licha ya jitihada za kidiplomasia zilizofanywa na wasuluhishi kutoka Qatar na Pakistan, Iran ilishikilia msimamo wake wa kutozungumza moja kwa moja na Marekani. Badala yake, Iran ilikubali kuwasiliana na wasuluhishi hao pekee ili kufikisha ujumbe wao.

    Mvutano huo wa kidiplomasia uliodumu kwa dakika 80, uliazimia kutoa msimamo wa mwisho ambao baadaye uliwasilishwa kupitia taarifa rasmi iliyotolewa na upande wa Qatar na Pakistan.

    Tukio hili linaashiria msimamo mkali wa Jamhuri ya Kiislamu ya Iran katika kulinda heshima ya taifa hilo dhidi ya kile inachokiita kuwa ni sera za mabavu za mataifa ya Magharibi.

  • Iran Yasisitiza Utekelezaji wa Ahadi za Marekani katika Mazungumzo ya Uswisi

    Iran Yasisitiza Utekelezaji wa Ahadi za Marekani katika Mazungumzo ya Uswisi

    Uswisi – Ujumbe wa Iran umesema ajenda kuu katika mazungumzo yaliyofanyika nchini Uswisi kati ya Tehran na Washington ilikuwa ni kufuatilia utekelezaji wa ahadi za Marekani, hususan kuhusu hali ya usalama nchini Lebanon.

    Chanzo kilicho karibu na timu ya mazungumzo kimesema kuwa Iran ilisafiri kwenda Uswisi kwa lengo la kuhakikisha utekelezaji wa kifungu cha 13 cha makubaliano yaliyosainiwa kati ya pande hizo mbili.

    Kwa mujibu wa chanzo hicho, kifungu cha 13 kinahitaji utekelezaji wa masharti kadhaa kabla ya kuanza kwa mazungumzo ya mwisho ya makubaliano ya kudumu. Masharti hayo ni pamoja na kusitishwa kwa vita katika maeneo yote, ikiwemo Lebanon; kuondolewa kwa mzingiro wa baharini; kuanza kufunguliwa tena kwa Mlango wa Hormuz; kutolewa kwa misamaha ya vikwazo vya uuzaji wa mafuta, petrokemia na bidhaa zake kutoka Iran; pamoja na kuanza kuachiliwa kwa mali zilizozuiwa.

    Licha ya kutiwa saini kwa makubaliano hayo, mashambulizi ya Israel nchini Lebanon yaliendelea, jambo lililoifanya Iran kuelekeza juhudi zake katika kuhakikisha utekelezaji wa kifungu cha kwanza kinachohusu kusitishwa kwa vita.

    Wakati huo huo, kwa mujibu wa taarifa ya pamoja ya Qatar na Pakistan iliyotolewa alfajiri kwa saa za Tehran, kitengo maalum cha kutatua migogoro kitaundwa kwa ushiriki wa Iran, Marekani na Lebanon, kwa urahisishaji wa Qatar na Pakistan, ili kusimamia utekelezaji wa kipengele cha kwanza nchini Lebanon. Hatua hiyo inaashiria kuwa Iran imekuwa sehemu ya mchakato wa usalama wa Lebanon licha ya upinzani unaodaiwa kutoka Marekani na Israel.

    Chanzo hicho kiliongeza kuwa ingawa mzingiro wa baharini umeondolewa, Iran haioni kufunguliwa kwa Mlango wa Hormuz kama hatua inayoweza kuchukua nafasi ya utekelezaji kamili wa masharti yaliyokubaliwa. Iran inasisitiza kuwa utekelezaji wa vifungu vingine, ikiwemo kutolewa kwa misamaha ya vikwazo vya mafuta na kuanza kuachiliwa kwa mali, ni sehemu muhimu ya mchakato huo.

    Imeelezwa kuwa endapo kifungu cha 13, hasa kipengele kinachohusu Lebanon, hakitatekelezwa kikamilifu, Iran itachukulia ahadi zake kuwa zinaweza kurekebishwa au kusitishwa.

    Kwa mujibu wa taarifa hiyo, mazungumzo ya ujumbe mkuu wa Iran nchini Uswisi yamehitimishwa, huku wataalamu wakiendelea kubaki nchini humo kufuatilia utekelezaji wa makubaliano.

    Aidha, imeelezwa kuwa hadi sasa hakuna mazungumzo yaliyofanyika kuhusu suala la nyuklia, na kwamba Iran inasubiri kwanza utekelezaji wa kifungu cha 13 kabla ya kuanza mazungumzo hayo.

    Chanzo hicho pia kilibainisha kuwa hakukuwa na mazungumzo yoyote kati ya ujumbe wa Iran na Rafael Grossi, Mkurugenzi Mkuu wa Shirika la Kimataifa la Nishati ya Atomiki (IAEA), wakati wa mazungumzo hayo nchini Uswisi.

    Katika hatua nyingine, suala la kuachiliwa kwa mali za Iran na kutolewa kwa misamaha ya vikwazo vya uuzaji wa mafuta, petrokemia na bidhaa zake lilijadiliwa, huku matarajio yakiwa kuwa tangazo rasmi la misamaha hiyo litachapishwa kwenye tovuti ya Hazina ya Marekani.