Utaridi 2.0 Staging

Lebo: Palestina

  • Miaka Mitatu ya Vita Gaza Yabadilisha Maisha kwa Kina

    Miaka Mitatu ya Vita Gaza Yabadilisha Maisha kwa Kina

    Miaka mitatu ya vita Gaza imeacha athari kubwa katika karibu kila eneo la maisha ya Wapalestina, kuanzia afya na elimu hadi uchumi, makazi na miundombinu ya msingi.

    Kwa mujibu wa uchambuzi wa Al Jazeera, uharibifu wa hospitali, shule, barabara na mifumo ya maji umeongeza utegemezi wa misaada na kufanya urejeshwaji wa huduma za msingi kuwa mgumu zaidi.

    Vita pia zimeathiri uchumi wa eneo hilo kwa kiwango kikubwa, huku biashara nyingi zikisimama, ajira zikiteketea na familia nyingi kupoteza vyanzo vya mapato.

    Katika sekta ya elimu, watoto wengi wamekosa masomo kwa muda mrefu kutokana na uharibifu wa shule na kuendelea kwa hali ya ukosefu wa usalama. Mfumo wa afya nao umeendelea kufanya kazi chini ya shinikizo kubwa kutokana na majeruhi wengi na uhaba wa vifaa.

    Changamoto kubwa sasa si tu kusitisha mapigano, bali pia namna ya kujenga upya huduma na maisha ya kila siku katika eneo ambalo limepata uharibifu mkubwa kwa kipindi cha miaka mitatu.

    Chanzo: Al Jazeera.

  • Kipa wa Ireland Ajiondoa Mechi Dhidi ya Israel kwa Sababu za Kimaadili

    Kipa wa Ireland Ajiondoa Mechi Dhidi ya Israel kwa Sababu za Kimaadili

    DUBLIN, IRELAND — Kipa wa timu ya taifa ya Jamhuri ya Ireland, Gavin Bazunu, amejiondoa kwenye mechi za UEFA Nations League dhidi ya Israel, akisema dhamiri na misingi yake ya kidini havimruhusu kushiriki wakati raia wasio na hatia wakiendelea kuuawa katika eneo la Mashariki ya Kati.

    Katika taarifa aliyotoa, Bazunu amesema uamuzi huo haukuwa rahisi, akisisitiza kuwa kuiwakilisha nchi yake ni jambo lenye umuhimu mkubwa kwake. Ameeleza kuwa anawaheshimu wachezaji wenzake, kocha, benchi la ufundi na wananchi wa Ireland, lakini anaamini kushiriki mechi hizo kungekinzana na misingi yake binafsi.

    Bazunu: Kuua Watu Wasio na Hatia ni Makosa

    Bazunu amesema msimamo wake unatokana na imani kwamba kuua watu wasio na hatia ni jambo lisilokubalika. Amefafanua kuwa hatua yake hailengi wananchi wa Israel wala jamii ya Wayahudi, bali inapinga vitendo vya ukatili vinavyoendelea katika eneo hilo.

    Kwa mujibu wa kipa huyo, kuna nyakati chache maishani ambapo mtu hupata nafasi ya kusimamia jambo kubwa kuliko maslahi yake binafsi, na anaamini huu ni wakati wa kufanya hivyo.

    Ireland Yaamua Kuendelea na Mechi

    Uamuzi wa Bazunu ulifuatiwa na mazungumzo kati ya wachezaji, benchi la ufundi na viongozi wa Chama cha Soka cha Ireland (FAI). Chama hicho kimesema msimamo wake ni kuendelea na ratiba ya mashindano, huku uamuzi binafsi wa Bazunu ukiheshimiwa.

    Ireland imepangwa kucheza dhidi ya Israel Septemba 27 mjini Debrecen, Hungary, na mchezo wa marudiano Oktoba 4 mjini Bačka Topola, Serbia.

    Mjadala Kuhusu Ushiriki wa Israel

    FAI ilikuwa imeomba UEFA kuisimamisha Israel katika mashindano yake, lakini ombi hilo halikukubaliwa. Chama hicho kimesema kususia mechi kama taasisi kunaweza kusababisha kupoteza mechi kwa mujibu wa kanuni na kuchukuliwa hatua nyingine za kinidhamu.

    Hivyo, uamuzi wa Bazunu ni wa binafsi na hauwakilishi uamuzi wa timu nzima ya Ireland kususia michezo hiyo.

    Chanzo: The Irish Times, The 42, Reuters na FAI.

  • Kenya na Uganda Zatajwa Miongoni mwa Nchi Zilizosusia Hotuba ya Netanyahu

    Kenya na Uganda Zatajwa Miongoni mwa Nchi Zilizosusia Hotuba ya Netanyahu

    NEW YORK, MAREKANI — Kenya, Uganda, Somalia, Djibouti na Eritrea ni miongoni mwa nchi zilizotajwa katika orodha zilizosambazwa kuhusu wajumbe walioondoka kwenye ukumbi wa Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa wakati Waziri Mkuu wa Israel, Benjamin Netanyahu, akianza hotuba yake Alhamisi, Septemba 24, 2026.

    Makumi ya wajumbe waliondoka ukumbini katika tukio lililoripotiwa na Reuters na AFP. Ujumbe wa Palestina katika Umoja wa Mataifa ulikuwa umehimiza uwakilishi wa nchi nyingine kushiriki katika hatua hiyo ya kususia hotuba, wakipinga sera na operesheni za Israel.

    Nchi za Afrika Mashariki Zatajwa

    Orodha zilizochapishwa na kusambazwa zimetaja Kenya, Uganda, Somalia, Djibouti na Eritrea. Nchi nyingine za Afrika zilizotajwa ni Afrika Kusini, Senegal, Angola, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Congo, Namibia na Msumbiji.

    Hata hivyo, hakuna orodha rasmi ya Umoja wa Mataifa iliyothibitisha kwa ukamilifu ushiriki wa kila nchi iliyotajwa. Kwa Uganda, vyombo vya habari vya ndani vimeripoti kujumuishwa kwa ujumbe wake, ingawa havikuwa na uthibitisho rasmi wa serikali wakati wa kuchapisha taarifa hiyo.

    Netanyahu Awajibu Walioondoka

    Wakati wajumbe wakiondoka, baadhi ya waliobaki walisimama na kushangilia, huku mwenyekiti wa kikao akitaka utulivu urejeshwe.

    Netanyahu aliwaita walioondoka “waoga wa kimaadili” na kuwataka wengine wenye msimamo huo waondoke pia. Katika hotuba yake, alitetea operesheni za kijeshi za Israel dhidi ya Hamas na Iran na kukataa madai ya mauaji ya kimbari Gaza.

    Muktadha na Athari

    Tukio hilo linaonyesha jinsi mgogoro wa Gaza na operesheni za Israel katika eneo la Mashariki ya Kati zinavyoendelea kuibua tofauti za kidiplomasia katika Umoja wa Mataifa. Kuondoka ukumbini ni hatua ya ishara ya kisiasa, si kura wala azimio rasmi la Baraza Kuu.

    Chanzo: Reuters; AFP; Roya News; Pulse Uganda.

  • Abbas Aonya Kuhusu Nakba Mpya, Ataka Mpango wa Gaza Utekelezwe

    Abbas Aonya Kuhusu Nakba Mpya, Ataka Mpango wa Gaza Utekelezwe

    NEW YORK — Rais wa Palestina, Mahmoud Abbas, ameonya kuwa kuendelea kwa mashambulizi na upanuzi wa makazi ya walowezi wa Israel kunatishia uwepo wa Wapalestina katika ardhi yao, akitaka jamii ya kimataifa izuie kile alichokiita hatari ya kutokea Nakba nyingine.

    Akihutubia kikao cha 81 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa kupitia video iliyorekodiwa Ramallah, Abbas amesema hali ya Gaza, Ukingo wa Magharibi na Jerusalem Mashariki inahitaji hatua za haraka za kimataifa.

    Ataka hatua ya pili ya mpango wa Gaza

    Abbas ametaka kuharakishwa kwa utekelezaji wa hatua ya pili ya mpango wa amani wa Gaza unaoungwa mkono na Marekani.

    Amesema kipindi cha mpito hakipaswi kuwa mpango wa kudumu usio na ratiba ya kisiasa. Ameeleza wasiwasi kuhusu kuchelewa kwa kuondoka kwa vikosi vya Israel na kuanza kwa ujenzi mpya wa Gaza.

    Ametaka Gaza na Ukingo wa Magharibi viunganishwe chini ya taasisi za taifa moja la Palestina, huku akisisitiza haki ya wananchi kubaki katika ardhi yao.

    Aahidi uchaguzi Novemba 28

    Katika hotuba hiyo, Abbas amethibitisha mpango wa kufanya uchaguzi wa bunge la Palestina Novemba 28, 2026, ambao utakuwa wa kwanza wa aina hiyo katika takribani miaka 20.

    Amesema serikali yake imekamilisha mpango wa mageuzi ya kitaifa. Hata hivyo, Reuters imeripoti kuwa baadhi ya viongozi wa Fatah wana mashaka kuhusu maandalizi na uwezekano wa uchaguzi kufanyika katika mazingira ya sasa. Uchaguzi wa urais umepangwa kwa mwaka 2027, lakini tarehe yake bado haijatangazwa.

    Akosoa Marekani kwa kumnyima visa

    Abbas pia amekosoa uamuzi wa Marekani wa kumnyima visa yeye na maafisa wengine wa Palestina, hatua iliyomzuia kuhudhuria mkutano huo ana kwa ana.

    Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa lilipitisha azimio la kumruhusu kuhutubia kupitia video kwa kura 152 za kuunga mkono, tatu za kupinga na nne za kujizuia.

    Washington imesema vikwazo hivyo vinahusiana na mwenendo wa Mamlaka ya Palestina katika mchakato wa amani na hatua zake katika taasisi za kimataifa. Uongozi wa Palestina umepinga sababu hizo na kutaka vizuizi viondolewe.

    Wito wa suluhisho la mataifa mawili

    Abbas amesema Palestina inataka taifa linalofuata utawala wa sheria, linaloheshimu haki za binadamu na kuishi kwa amani pamoja na Israel.

    Amelaani mashambulizi dhidi ya raia kutoka upande wowote, ugaidi na chuki dhidi ya Wayahudi. Pia amezitaka nchi ambazo bado hazijaitambua Palestina kufanya hivyo.

    Hotuba yake imeweka mkazo katika ulinzi wa raia, kuzuia uhamishaji wa lazima, utekelezaji wa mpango wa Gaza na kuanzishwa kwa taifa la Palestina kupitia suluhisho la mataifa mawili.

    Chanzo: Reuters; Associated Press; WAFA; The National.

  • UNGA: Tanzania Yataka Taifa Huru la Palestina

    UNGA: Tanzania Yataka Taifa Huru la Palestina

    NEW YORK — Tanzania imetumia kikao cha 81 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa (UNGA81) kusisitiza kuunga mkono kwake kuundwa kwa taifa huru la Palestina, ikisema suluhisho la mataifa mawili bado ndiyo njia ya kufikia amani ya kudumu kati ya Israel na Palestina.

    Makamu wa Rais Deogratius Ndejembi, anayemwakilisha Rais Samia Suluhu Hassan katika mkutano huo mjini New York, amesema Tanzania ina wasiwasi mkubwa na imesikitishwa na kuendelea kwa mgogoro pamoja na mateso ya kibinadamu Gaza na maeneo mengine ya Mashariki ya Kati.

    “Tanzania inaendelea kushikilia kwa dhati suluhisho la mataifa mawili, ambapo Israel na Palestina zitaishi bega kwa bega kwa amani na maelewano kwa mujibu wa sheria za kimataifa na maazimio husika ya Umoja wa Mataifa,” amesema Ndejembi.

    Haki ya Wapalestina kujiamulia mustakabali

    Katika hotuba yake, Ndejembi amesisitiza kuwa Tanzania inatambua haki ya watu wa Palestina ya kujiamulia mustakabali wao.

    Amesema amani ya kudumu inapaswa kuhakikisha utu, usalama na matarajio halali ya Wapalestina na Waisrael.

    Kauli hiyo inaweka suala la Palestina ndani ya msimamo mpana wa Tanzania kuhusu utatuzi wa migogoro kupitia diplomasia, sheria za kimataifa na mfumo wa Umoja wa Mataifa.

    Tanzania yataka raia Gaza walindwe

    Kuhusu hali ya Gaza, Tanzania imetaka kulindwa kwa raia na kuondolewa kwa vikwazo vinavyozuia misaada ya kibinadamu kuwafikia watu wanaohitaji.

    Ndejembi pia ametaka kurejeshwa kwa juhudi za kidiplomasia zinazolenga kupata suluhisho la kudumu la mgogoro huo badala ya kuendelea kwa mzunguko wa mapigano.

    Hali ya kibinadamu katika maeneo ya Palestina imeendelea kuwa moja ya masuala makubwa yanayojadiliwa katika UNGA81, huku Umoja wa Mataifa ukisisitiza umuhimu wa ulinzi wa raia, misaada ya kibinadamu na suluhisho la kisiasa.

    Msimamo wa miaka 50

    Ndejembi amesema msimamo wa Tanzania kuhusu Palestina si mpya, akieleza kuwa nchi imekuwa ikiushikilia kwa miaka 50.

    “Tumekuwa na msimamo huu kwa miaka 50 iliyopita. Kwetu sisi, hili ni suala la misingi ya sera yetu ya mambo ya nje,” amesema.

    Historia hiyo inaifanya kauli ya New York kuwa mwendelezo wa sera ya muda mrefu ya Tanzania kuhusu haki ya Wapalestina ya kujiamulia mustakabali wao.

    Kwa ujumbe wake katika UNGA81, Tanzania imeweka msisitizo katika mambo manne: ulinzi wa raia, misaada ya kibinadamu, diplomasia na suluhisho la mataifa mawili.

    Kwa Dar es Salaam, mwisho wa mgogoro hauishii katika kusimamisha mapigano pekee, bali katika kufikia suluhisho la kisiasa litakalowezesha Israel na taifa huru la Palestina kuishi bega kwa bega kwa amani.

    Chanzo: Ofisi ya Makamu wa Rais Tanzania, Umoja wa Mataifa

  • Emir wa Qatar UNGA: Ataka Diplomasia Kumaliza Mgogoro wa Ghuba

    Emir wa Qatar UNGA: Ataka Diplomasia Kumaliza Mgogoro wa Ghuba

    NEW YORK — Emir wa Qatar Sheikh Tamim bin Hamad Al Thani amesema Ghuba inapitia moja ya vipindi vyake hatari zaidi, lakini amesisitiza kuwa mgogoro unaohusisha Iran bado unaweza kutatuliwa kwa mazungumzo badala ya kuendelea kwa vita.

    Katika hotuba yake katika kikao cha 81 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa, Sheikh Tamim ameweka diplomasia, kufunguliwa kwa Lango-Bahari la Hormuz na kuundwa kwa mfumo wa pamoja wa usalama wa kikanda katika kiini cha ujumbe wake.

    Vita na miaka ya kuahirisha suluhisho

    Emir amesema mgogoro wa sasa haukuibuka ghafla.

    Kwa mtazamo wake, ni matokeo ya miaka ya kuahirisha utatuzi wa migogoro, kutumia suluhisho za muda na kushindwa kujenga mfumo wa usalama unaokubalika kwa mataifa ya eneo.

    Qatar imesisitiza kuwa migogoro inapaswa kutatuliwa kupitia mazungumzo na makubaliano yanayoheshimu sheria za kimataifa, mamlaka ya nchi na haki za mataifa.

    Mfumo mpya wa usalama wa kikanda

    Moja ya hoja muhimu zaidi katika hotuba hiyo ilikuwa wito wa kuanzishwa kwa mfumo wa pamoja wa usalama wa kikanda.

    Mfumo huo, kwa mujibu wa Sheikh Tamim, unapaswa kuheshimu mamlaka, usalama na mipaka ya kila taifa na kuweka utatuzi wa migogoro kwa njia za amani mbele ya matumizi ya nguvu.

    Ameonya kuwa kutokuwepo kwa mfumo huo kumeruhusu mataifa ya eneo kuvutwa katika migogoro ambayo hayakutaka kushiriki.

    Hormuz na uchumi wa dunia

    Sheikh Tamim pia alielekeza macho kwenye Lango-Bahari la Hormuz.

    Kufungwa au kuvurugika kwa njia hiyo kuna athari zinazovuka Mashariki ya Kati kwa sababu ni njia muhimu ya usafirishaji wa nishati duniani.

    Emir amesema Qatar inaamini mgogoro wa Ghuba unaweza kutatuliwa kwa njia ya kidiplomasia, ikiwemo kurejesha uhuru wa usafiri katika Hormuz.

    Wakati huo huo, Doha imesisitiza kuwa itaendelea kulinda mamlaka, ardhi na watu wake.

    Palestina bado sehemu ya picha

    Hotuba hiyo haikuishia Iran na Ghuba.

    Sheikh Tamim pia alikosoa operesheni za Israel katika Gaza na Ukingo wa Magharibi na kusema suala la Palestina haliwezi kuachwa nje ya mjadala kuhusu mfumo wa haki wa kimataifa.

    Aliita kilichotokea Gaza “mauaji ya kimbari”; Israel imekanusha madai ya kufanya mauaji ya kimbari na imetetea operesheni zake kwa misingi ya usalama.

    Qatar yajitambulisha kama mpatanishi

    Ujumbe mkubwa wa Doha katika UNGA ulikuwa kwamba usalama wa Ghuba hauwezi kujengwa kupitia ushindi wa kijeshi wa upande mmoja.

    Qatar inataka mfumo ambao Iran, mataifa ya Ghuba na wadau wengine wanaweza kutatua tofauti zao kupitia mazungumzo, huku mamlaka ya kila nchi yakiheshimiwa.

    Katika eneo ambalo vita vimeathiri usafirishaji wa mafuta, miundombinu na Lango-Bahari la Hormuz, hoja ya Sheikh Tamim ilikuwa wazi: gharama ya kukosekana kwa diplomasia sasa haibaki Mashariki ya Kati pekee — inaifikia dunia nzima.

    Chanzo: Amiri Diwan ya Qatar, QNA