Utaridi 2.0 Staging

Mwandishi: Hussein Suleiman

  • Mufti wa Oman: Umma wa Kiislamu Umekumbwa na Fitina Kubwa

    Mufti wa Oman: Umma wa Kiislamu Umekumbwa na Fitina Kubwa

    MUSCAT, OMAN — Mufti Mkuu wa Oman, Sheikh Ahmed Al-Khalili, ameonya kuhusu kile alichokitaja kuwa “fitina kubwa” inayoukabili Umma wa Kiislamu, kufuatia kuzuka tena kwa mapigano nchini Yemen.

    Sheikh Al-Khalili amekosoa misimamo ya baadhi ya wanazuoni wa Kiislamu kuhusu kundi la Ansarullah la Yemen, akieleza wasiwasi wake kwamba mitazamo hiyo inaweza kuongeza mgawanyiko wakati hali ya usalama nchini humo ikiendelea kuwa tete.

    Kauli hiyo inakuja wakati mvutano na mapigano nchini Yemen yakirejesha mjadala kuhusu nafasi ya viongozi na wanazuoni wa Kiislamu katika migogoro inayolikumba eneo hilo.

  • Mudavadi: Wafanyabiashara Wageni Wenye Vibali Watalindwa Kenya

    Mudavadi: Wafanyabiashara Wageni Wenye Vibali Watalindwa Kenya

    NAIROBI — Mkuu wa Mawaziri wa Kenya, Musalia Mudavadi, amewahakikishia wafanyabiashara wa kigeni kuwa wanaweza kuendelea kufanya biashara nchini humo mradi wawe na nyaraka na vibali vinavyohitajika kisheria.

    Akizungumza Alhamisi mbele ya mabalozi na maafisa wa balozi za kigeni mjini Nairobi, Mudavadi alisema Kenya haijaweka marufuku ya jumla kwa wageni kufanya biashara ndogo na za rejareja.

    Alisema maagizo yaliyotolewa na Rais William Ruto Septemba 2, 2026 yanalenga kulinda sekta nyeti za uchumi, kuhakikisha ushindani wa haki na kulinda riziki za Wakenya.

    “Kenya iko wazi kwa biashara ndogo na kubwa kwa wageni, mradi wanazingatia masharti ya uhamiaji, vibali vya kufanya kazi, usajili na leseni,” alisema.

    Hata hivyo, mashirika ya haki za binadamu na viongozi wa kidini wameeleza wasiwasi kuhusu namna utekelezaji wa maagizo hayo unavyofanyika. Wameripoti madai ya misako kiholela, vitisho, unyang’anyi na unyanyasaji dhidi ya baadhi ya wageni.

    Mashirika hayo yameonya kuwa juhudi za kulinda biashara za Wakenya hazipaswi kugeuka kuwa ubaguzi dhidi ya raia wa mataifa mengine.

    Wakati huohuo, baadhi ya raia wa Burundi, Uganda, Tanzania na mataifa mengine ya Jumuiya ya Afrika Mashariki (EAC) wameripotiwa kufunga biashara zao huku wengine wakitafuta nyaraka za kusafiria ili kuondoka Kenya.

    Mudavadi amewataka raia wa EAC kurekebisha nyaraka zao na kuendelea na shughuli zao halali, akisisitiza kuwa Kenya itaendelea kuunga mkono ushirikiano wa kikanda.

    Muktadha na Athari

    Kauli ya Mudavadi inalenga kutuliza hofu miongoni mwa wafanyabiashara wa kigeni huku serikali ikisisitiza utekelezaji wa masharti ya uhamiaji na biashara. Mjadala sasa unalenga namna ya kusawazisha ulinzi wa biashara za wenyeji na wajibu wa Kenya katika Jumuiya ya Afrika Mashariki pamoja na kulinda haki za wageni.

  • Karoline Leavitt, msemaji au pambo la sera kali za Trump ?

    Karoline Leavitt, msemaji au pambo la sera kali za Trump ?

    Je, Karoline Leavitt amekuwa msemaji hasa wa White House, au “sura ya kike” tu iliyokusudiwa kupamba na kufanya sera kali za Trump zionekane kuwa zenye mvuto na kukubalika?

    Karoline Leavitt, mwenye umri wa miaka 28, anasema anaondoka katika nafasi yake ya usemaji White House ili kuishi maisha ya utulivu zaidi na watoto pamoja na mumewe mwenye umri wa miaka 60.

    Gazeti la The Guardian limeelezea rekodi yake ya kazi kama mkusanyiko wa uongo, madai yasiyo ya kweli na mashambulizi dhidi ya vyombo vya habari, mambo ambayo wakosoaji wanayaona kuwa yanavuka mipaka ya kawaida ya kazi ya uhusiano na umma.

    Baadhi ya wakosoaji wanaamini kuwa taswira ya Leavitt, akiwa kijana, mwenye uchangamfu, na wa kike, ilitumika kama pazia laini la kuuza sera ambazo, kwa uhalisia, ziliambatana na vita, mashinikizo na mabavu.

    Kwa mtazamo huo, aliitwa “mdoli wa propaganda” na “muuzaji wa simulizi ya Trump”, mtu aliyetumika kubadilisha sura ya mabavu kuwa taswira inayokubalika na vyombo vya habari.

    Hata kama anaondoka jukwaani, lakini swali linabakia kuwa: Je, White House itaacha kuchochea vurugu kwa mbinu ya hadaa, au itabuni tu sura nyingine mpya ya kuficha uhalisia wa mambo?

    #utaridi #uchambuzi

  • Trump ataja Bahari ya Hormuz kuwa eneo la Marekani

    Trump ataja Bahari ya Hormuz kuwa eneo la Marekani

    Trump atoa onyo kuhusu mpango wa nyuklia wa Iran, ataja Bahari ya Hormuz kuwa eneo la Marekani

    Rais wa Marekani Donald Trump ametoa onyo kali kuhusu suala la nyuklia la Iran, akisema Washington haitaruhusu Tehran kupata silaha ya nyuklia.

    Akizungumza katika mkutano wa hadhara mjini Myrtle Beach, jimbo la South Carolina, Trump alisema kuwa Iran haipaswi kumiliki silaha hiyo na kuonya kwamba hatua kubwa zinaweza kuchukuliwa iwapo hilo litatokea.

    “Hatuwezi kuwaruhusu wawe na silaha ya nyuklia, hatuwezi kuiruhusu Iran iwe na silaha ya nyuklia, la sivyo mtayaona mambo mabaya sana,” alisema Trump.

    Katika hotuba hiyo, Trump pia aliitaja Bahari ya Hormuz kama eneo la Marekani, kauli inayokuja katika kipindi ambacho njia hiyo muhimu ya usafirishaji wa nishati duniani imekuwa kitovu cha mvutano wa kimataifa.

    Bahari ya Hormuz ni njia muhimu inayounganisha Ghuba ya Uajemi na Bahari ya Oman, ambapo sehemu kubwa ya mafuta ya Mashariki ya Kati husafirishwa kwenda masoko ya dunia.

    Kauli ya Trump imeongeza mjadala kuhusu msimamo wa Marekani dhidi ya Iran, huku suala la mpango wa nyuklia wa Tehran likiendelea kuwa moja ya masuala yenye mvutano mkubwa katika siasa za kimataifa.

  • Utafiti wa TIFA Wafichua Dilema ya Gachagua, Ruto Aongoza Huku Upinzani Ukisaka Umoja

    Utafiti wa TIFA Wafichua Dilema ya Gachagua, Ruto Aongoza Huku Upinzani Ukisaka Umoja

    Je, Rigathi Gachagua anapaswa kuwania urais au kuweka kando matarajio yake na kumuunga mkono mgombeaji mwenye uwezo mkubwa zaidi wa kumshinda Rais William Ruto? Hilo ndilo swali linalotawala siasa za upinzani nchini Kenya kuelekea uchaguzi mkuu ujao.

    Utafiti mpya wa kitaifa uliofanywa na kampuni ya Trends and Insights for Africa (TIFA) unaonyesha kuwa wapigakura wengi wanaompinga Rais William Ruto hawataki kiongozi wa chama cha Democracy for the Citizens Party (DCP), Rigathi Gachagua, kuwa mgombeaji mkuu wa urais wa upinzani.

    Badala yake, asilimia 62 ya Wakenya wasiotaka Rais Ruto achaguliwe tena wanaamini Gachagua anapaswa kumuunga mkono mgombeaji wa upinzani mwenye nafasi kubwa zaidi ya kushinda.

    Utafiti huo, uliofanywa kati ya Juni 13 na 22, 2026, unaonyesha kuwa ni asilimia 14 pekee ya wapigakura hao wanaotaka Gachagua kuwania urais iwapo mahakama itathibitisha kuwa ana haki ya kugombea.

    Hata endapo ataruhusiwa kuingia katika kinyang’anyiro hicho, asilimia 33 bado wanataka aachane na azma yake na kumuunga mkono mgombeaji mwingine wa upinzani. Iwapo atazuiwa na mahakama kugombea, asilimia 29 wanasema anapaswa kutumia ushawishi wake kumuimarisha mgombeaji mbadala.

    Ni asilimia tano pekee wanaoamini kuwa Rais Ruto hawezi kushindwa bila kujali uamuzi utakaofanywa na Gachagua, huku asilimia 19 wakisema bado hawajawa na msimamo kuhusu suala hilo.

    Kwa mujibu wa TIFA, matokeo hayo yanaonyesha kuwa wapigakura wengi wa upinzani wanatanguliza uwezekano wa kushinda uchaguzi kuliko matarajio binafsi ya mwanasiasa yeyote.

    Ripoti hiyo inaeleza kuwa wapigakura wanaompinga Ruto wanaonekana kuwa tayari kumuunga mkono mgombeaji yeyote atakayekuwa na nafasi kubwa zaidi ya kuunganisha upinzani na kushinda urais.

    Ruto bado anaongoza, lakini kwa kiwango kidogo

    Licha ya changamoto zinazokabili serikali yake, Rais Ruto bado anaongoza katika orodha ya wanasiasa wanaopendekezwa kuwania urais, akiwa na asilimia 24 ya uungwaji mkono.

    Seneta wa Nairobi Edwin Sifuna anashika nafasi ya pili kwa asilimia 15, akifuatiwa kwa karibu na aliyekuwa Waziri wa Usalama wa Ndani, Fred Matiang’i, mwenye asilimia 14.

    Kiongozi wa Wiper Patriotic Front, Kalonzo Musyoka, ana asilimia 13, huku Gachagua akiwa na asilimia saba. Mbunge wa Embakasi Mashariki, Babu Owino, anaungwa mkono na asilimia mbili pekee.

    Ingawa Ruto anaongoza, TIFA inaeleza kuwa kiwango chake cha asilimia 24 si kikubwa kiasi cha kuufanya uchaguzi uonekane kuwa tayari umeamuliwa. Hali hiyo inaashiria kuwa mgombeaji mmoja wa upinzani anaweza kutoa ushindani mkubwa iwapo vyama na viongozi wa upinzani watafikia makubaliano.

    Tatizo kubwa linaloukabili upinzani ni mgawanyiko wa kura zake miongoni mwa wagombeaji kadhaa. Bila muungano, kila mgombeaji anaweza kuendelea kupata sehemu ndogo ya wapigakura huku Ruto akinufaika na kura zilizogawanyika.

    Sifuna aibuka kwa kasi

    Miongoni mwa viongozi wa upinzani, Edwin Sifuna ndiye aliyeonyesha ongezeko kubwa zaidi la umaarufu.

    Ripoti inaonyesha kuwa uungwaji mkono wake umeongezeka kutoka kiwango ambacho hakikuweza kupimika mwaka 2025 hadi asilimia 15 mwezi Juni 2026. Tangu Mei pekee, umaarufu wake umeongezeka kwa nusu, kutoka asilimia 10 hadi asilimia 15.

    Ndani ya Orange Democratic Movement (ODM), Sifuna anaungwa mkono na asilimia 44 ya wanachama wanaotaka awe mgombeaji wa urais wa chama. Rais Ruto, ambaye anashirikiana na baadhi ya viongozi wa ODM kupitia Serikali Jumuishi, anaungwa mkono na asilimia 20 ya wanachama wa chama hicho.

    Ongezeko la Sifuna linaweza kuwa limeathiri moja kwa moja umaarufu wa Babu Owino. TIFA inaeleza kuwa baadhi ya wapigakura waliokuwa wakimuunga mkono mbunge huyo huenda wamehamishia uungwaji mkono wao kwa Sifuna.

    Umaarufu wa Babu Owino umeshuka kutoka asilimia nane mwezi Novemba mwaka uliopita hadi asilimia mbili mwezi Juni 2026.

    Matiang’i, Kalonzo na Gachagua wapoteza nguvu

    Wakati Sifuna akipanda, baadhi ya viongozi waliokuwa na ushawishi mkubwa katika tafiti za awali wameendelea kupoteza uungwaji mkono.

    Fred Matiang’i, ambaye Mei 2025 alikuwa akiungwa mkono na asilimia 32, sasa ameshuka hadi asilimia 14. Kalonzo Musyoka naye amepungua kutoka asilimia 25 mwezi Novemba 2025 hadi asilimia 13.

    Gachagua pia amerekodi kupungua kwa kiwango cha uungwaji mkono. TIFA inahusisha hali hiyo kwa sehemu na kushindwa kwake katika Mahakama Kuu katika jaribio la kupinga kuondolewa kwake madarakani kama Naibu Rais.

    Mabadiliko hayo yanaonyesha kuwa kura za upinzani bado hazijajikita kwa mgombeaji mmoja. Pia yanaashiria kuwa umaarufu wa viongozi unaweza kubadilika kwa haraka kutokana na maamuzi ya kisiasa, kesi za mahakamani na mikakati ya vyama.

    ODM yaimarika, vyama vingine vyapungua

    Kwa upande wa vyama vya siasa, ODM imeongeza uungwaji mkono wake kutoka asilimia 16 hadi asilimia 20. Chama tawala cha United Democratic Alliance (UDA) kimesalia na asilimia 17.

    Hata hivyo, DCP, Wiper, Democratic Action Party of Kenya (DAP-Kenya) na Ford Kenya vimepoteza sehemu ya uungwaji mkono wao.

    TIFA inaeleza kuwa ODM na UDA kwa ujumla zimepungua umaarufu ikilinganishwa na kipindi cha uchaguzi wa mwaka 2022. DCP, licha ya kushuka katika utafiti wa sasa, imejitokeza kama moja ya vyama vipya vinavyoweza kuwa na ushawishi katika siasa za kitaifa.

    Karibu thuluthi moja ya wapigakura bado hawajaamua chama watakachounga mkono. Idadi hiyo inaweza kubadilisha mwelekeo wa uchaguzi kulingana na wagombeaji watakaoteuliwa, miungano itakayoundwa na masuala yatakayotawala kampeni.

    Utafiti pia unaonyesha kuwa ndani ya ODM, msimamo wa kisiasa unaojulikana kama “Linda Mwananchi” unaendelea kupata uungwaji mkono, huku ule wa “Linda Ground” ukipoteza nguvu.

    Wakenya wengi waipinga Serikali Jumuishi

    Ushirikiano wa kisiasa kati ya UDA na ODM kupitia Serikali Jumuishi unaendelea kukabiliwa na upinzani kutoka kwa wananchi.

    Asilimia 52 ya waliohojiwa walisema hawauungi mkono, huku asilimia 30 pekee wakisema wanaunga mkono mpango huo. Asilimia 15 hawakuwa na maoni, na asilimia nne walisema hawakuwa na taarifa za kutosha kuhusu ushirikiano huo.

    Kiwango cha uungwaji mkono kwa Serikali Jumuishi kimeendelea kusalia karibu asilimia 30 tangu Mei 2026, ishara kwamba haijafanikiwa kuwashawishi Wakenya wengi zaidi.

    Kwa ODM, hali hiyo inaleta uamuzi mgumu wa kisiasa. Chama hicho kitalazimika kufafanua iwapo ushirikiano wake na UDA ni mpango wa muda mfupi unaolenga kusukuma mbele mageuzi fulani, au ni mwanzo wa ushirikiano wa muda mrefu kuelekea uchaguzi.

    Uamuzi huo unaweza kuathiri taswira ya ODM kama chama cha upinzani, mustakabali wa viongozi wake na uwezo wake wa kuwasilisha mgombeaji wa urais.

    Kwa jumla, utafiti wa TIFA unaonyesha kuwa Rais Ruto bado ndiye mgombeaji anayeongoza, lakini hana uungwaji mkono wa kutosha kumpa uhakika wa ushindi. Kwa upande mwingine, upinzani una idadi kubwa ya wapigakura, lakini nguvu zake zimegawanyika kati ya viongozi kadhaa.

    Hatima ya uchaguzi inaweza kuamuliwa na uwezo wa upinzani kuweka kando tofauti za vyama na matarajio binafsi, kisha kukubaliana kuhusu mgombeaji mmoja mwenye nafasi kubwa zaidi ya kumkabili Ruto.

    Kwa Gachagua, ujumbe kutoka kwa wapigakura wake unaonekana kuwa wazi: jukumu lake kubwa huenda lisiwe lazima kuwa mgombeaji wa urais, bali kuwa sehemu ya mkakati mpana wa kuunganisha upinzani na kuongeza uwezekano wa ushindi.

  • Macron kuzuru Nigeria katika hatua mpya ya kuimarisha uhusiano wa kimkakati na Abuja

    Macron kuzuru Nigeria katika hatua mpya ya kuimarisha uhusiano wa kimkakati na Abuja

    Macron kuzuru Nigeria katika hatua mpya ya kuimarisha uhusiano wa kimkakati na Abuja

    Ufaransa na Nigeria zinaelekea kufungua ukurasa mpya wa ushirikiano wa kisiasa na kiuchumi, huku Rais Emmanuel Macron akitarajiwa kufanya ziara rasmi nchini Nigeria baadaye mwaka huu, hatua inayotajwa kuwa muhimu katika kuimarisha ushawishi na uhusiano wa mataifa hayo mawili katika kipindi cha ushindani mkubwa wa kimataifa.

    Balozi wa Ufaransa nchini Nigeria, Marc Fonbaustier, ametangaza kuwa Rais Macron atafanya ziara hiyo ya kitaifa nchini humo, ikiwa ni miaka miwili baada ya Rais wa Nigeria, Bola Ahmed Tinubu, kufanya ziara rasmi mjini Paris.

    Tangazo hilo lilitolewa wakati wa maadhimisho ya Siku ya Kitaifa ya Ufaransa yaliyofanyika jijini Abuja, likiwa limeelezwa kuwa sehemu ya juhudi za kuongeza ushirikiano kati ya nchi hizo katika maeneo mbalimbali, ikiwemo biashara, usalama, kilimo, utamaduni na maendeleo ya kikanda.

    Akizungumza mbele ya viongozi wa serikali ya Nigeria, wabunge, wanadiplomasia na wafanyabiashara, Balozi Fonbaustier alisema ziara ya Macron itatoa nafasi kwa viongozi hao wawili kupitia maendeleo yaliyopatikana katika mpango wa pamoja wa ushirikiano na kuweka mikakati mipya ya uhusiano wa muda mrefu.

    “Nina furaha na heshima kutangaza kwamba, miaka miwili baada ya ziara ya Rais Bola Ahmed Tinubu mjini Paris, Rais wa Jamhuri ya Ufaransa, Emmanuel Macron, atasafiri kwenda Nigeria kwa ziara nyingine rasmi ya kitaifa msimu huu wa vuli,” alisema balozi huyo.

    Aliongeza kuwa viongozi hao wataangalia mafanikio ya mpango wa pamoja wa ushirikiano na kubainisha maeneo muhimu yatakayounda uhusiano wao katika miaka ijayo.

    “Kwa pamoja, marais wetu watatathmini maendeleo ya mpango wetu na kuweka mambo muhimu yatakayojenga uhusiano wetu kwa siku zijazo. Haya yatakuwa na malengo makubwa na manufaa kwa wananchi wa mataifa yetu mawili,” alisema.

    Ziara hiyo inatarajiwa kuimarisha zaidi uhusiano kati ya Nigeria, ambayo ni uchumi mkubwa zaidi Afrika, na Ufaransa, moja ya mataifa yenye nguvu kiuchumi na kisiasa barani Ulaya.

    Hatua hiyo inakuja wakati mataifa mbalimbali duniani yakiongeza juhudi za kujenga ushirikiano mpya wa kiuchumi na kimkakati barani Afrika, hasa katika sekta za nishati, teknolojia, biashara na usalama.

    Balozi Fonbaustier alielezea uhusiano wa Nigeria na Ufaransa kama “ushirikiano wa nchi zilizo sawa,” akisisitiza kuwa mahusiano hayo yanajengwa juu ya kuheshimiana na si kuingilia masuala ya ndani ya nchi nyingine.

    Alisema mataifa hayo yana malengo yanayofanana katika kukuza uchumi, kuongeza nafasi za ajira, kulinda mazingira na kuimarisha amani katika eneo la Afrika Magharibi.

    Pia alisisitiza kuwa Nigeria na Ufaransa zinaendelea kushirikiana katika kutetea misingi ya Mkataba wa Umoja wa Mataifa, huku zikilenga kujenga mazingira ya amani na maendeleo kwa wananchi wao.

    Ziara ya Macron sasa inatarajiwa kuwa fursa ya viongozi hao kuweka mikakati mipya ya ushirikiano, huku ikionyesha nafasi inayoongezeka ya Nigeria katika diplomasia ya kimataifa na uhusiano wa Afrika na mataifa ya Magharibi.