Utaridi 2.0 Staging

Mwandishi: Zuhura Muhammed

  • United Russia Yapata Viti 355 Katika Uchaguzi wa Duma

    United Russia Yapata Viti 355 Katika Uchaguzi wa Duma

    MOSCOW — Chama cha United Russia kinachomuunga mkono Rais Vladimir Putin kimepata viti 355 kati ya 450 katika uchaguzi wa Baraza la Duma, kwa mujibu wa matokeo yaliyotangazwa na Tume Kuu ya Uchaguzi ya Urusi.

    Chama hicho kimepata asilimia 57.83 ya kura za orodha ya vyama, ikilinganishwa na asilimia 49.8 katika uchaguzi wa mwaka 2021. Idadi ya viti iliyoripotiwa inakipa zaidi ya theluthi mbili ya wajumbe wa Duma.

    Uchaguzi ulifanyika Septemba 18 hadi 20, ukiwa wa kwanza wa Duma tangu Urusi ilipoanzisha uvamizi wake mkubwa nchini Ukraine mwaka 2022.

    Muundo wa bunge jipya

    Duma ina wabunge 450: nusu huchaguliwa kupitia orodha za vyama na nusu kupitia majimbo ya uchaguzi. Viti 355 vinavipa United Russia wingi unaozidi viti 301 vinavyohitajika kwa theluthi mbili, kiwango kinachohusika katika mchakato wa marekebisho ya kikatiba.

    Vyama vingine vilivyopata uwakilishi ni pamoja na Chama cha Kikomunisti, LDPR, New People na Just Russia.

    Madai kuhusu mwenendo wa uchaguzi

    Tume ya Uchaguzi imesema zoezi lilifanyika kwa uhalali na kutangaza ushiriki wa wapiga kura wa asilimia 59.3. Hata hivyo, baadhi ya wapinzani walio uhamishoni wamedai kulikuwa na udanganyifu, huku wakosoaji wakitaja vikwazo dhidi ya makundi yanayopinga vita na ukosefu wa waangalizi wa kimataifa wa OSCE.

    Matokeo hayo yanaweka muundo wa bunge litakaloshughulikia sheria, bajeti na maamuzi mengine ya serikali katika kipindi ambacho vita vya Ukraine vinaendelea.

    Chanzo: Reuters; Associated Press; Tume Kuu ya Uchaguzi ya Urusi kupitia taarifa zilizoripotiwa.

  • Iran Yawasilisha Masharti Yake kwa Marekani Kupitia Qatar

    Iran Yawasilisha Masharti Yake kwa Marekani Kupitia Qatar

    TEHRAN — Iran imewasilisha rasmi kwa Marekani masharti yake yasiyoweza kujadiliwa kwa ajili ya kurejesha diplomasia, ikitaka kusitishwa kabisa kwa hatua za uchokozi za Marekani, kuondolewa kwa kizuizi cha baharini na kuachiliwa mara moja kwa mali za Iran zilizozuiwa.

    Msemaji wa Wizara ya Mambo ya Nje ya Iran, Esmaeil Baqaei, alitangaza Jumanne kwamba duru mpya ya kubadilishana ujumbe kati ya Tehran na Washington ilifanyika pembezoni mwa Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa, kupitia mpatanishi wa Qatar.

    “Jana, pembezoni mwa mkutano wa Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa, katika mwendelezo wa mazungumzo kati ya Iran na Marekani yanayopitia nchi wapatanishi, duru nyingine ya kubadilishana ujumbe na kuweka mambo wazi ilifanyika kupitia mpatanishi wa Qatar,” alisema Baqaei.

    Alisisitiza kwamba ujumbe huo wa kidiplomasia uliwasilishwa kwa ukamilifu na bila utata, akibainisha kuwa mchakato huo ulichukua takribani saa mbili.

    “Katika mchakato huu, misimamo na masharti ya Iran kwa ajili ya kurejesha diplomasia yaliwasilishwa kwa upande wa Marekani kwa namna isiyoacha shaka wala utata, na isiyotoa kisingizio kwa upande wowote,” aliongeza msemaji huyo.

    Masharti ya Iran kwa Marekani

    Baqaei alieleza masharti mahsusi ambayo Washington inapaswa kuyatimiza kabla ya kupatikana kwa maendeleo yoyote yenye maana katika diplomasia, akisisitiza kwamba msimamo wa Tehran ni thabiti na uko wazi.

    “Masharti ya Iran yako wazi na yanaeleweka,” alisema Baqaei, akiyataja kuwa kusitishwa kabisa kwa hatua za uchokozi za Marekani, ikiwa ni pamoja na kizuizi cha baharini na ugaidi wa kiuchumi; kumalizika kwa vita katika maeneo yote; kuachiliwa kwa mali za Iran zilizozuiwa au kuwekewa vikwazo; na kukubaliwa kwa njia salama ya usafirishaji wa meli kama ilivyokubaliwa kati ya Iran na Oman kuhusu Lango-Bahari la Hormuz.

    Mazungumzo kupitia Qatar

    Duru hii ya karibuni ya mawasiliano ya kidiplomasia kupitia Qatar inakuja katika mazingira ambayo Iran inaelezwa kuwa na nafasi ya juu ya kimkakati kufuatia vita vya Marekani na Israel dhidi yake vilivyoanza mwishoni mwa Februari 2026.

    Licha ya juhudi za Washington kuweka kizuizi cha baharini na kuendesha kampeni ya kile kinachoitwa “ugaidi wa kiuchumi”, Majeshi ya Iran yanaelezwa kufanikiwa kudhoofisha faida ya kijeshi ya Marekani na kuchukua udhibiti wa kiutendaji wa Lango-Bahari la Hormuz.

    Masharti yaliyotajwa na Baqaei yanaendana moja kwa moja na mfumo mpana wa kimkakati uliowekwa na Baraza Kuu la Usalama wa Taifa la Iran.

    Mapema wiki hii, Meja Jenerali Mohsen Rezaei alifichua kwamba Iran imeandaa rasmi masharti saba ya kutatua mgogoro huo, ambayo yamewasilishwa kwa Marekani kupitia Pakistan, Qatar na Iraq.

    Tehran imerudia mara kadhaa kwamba zama za kutoa makubaliano ya upande mmoja zimekwisha, ikiweka wazi kwamba Marekani lazima ichukue hatua ya kwanza ili kujenga uaminifu.

  • UNGA81: Afrika Yatakiwa Kupewa Nafasi Kubwa Baraza la Usalama

    UNGA81: Afrika Yatakiwa Kupewa Nafasi Kubwa Baraza la Usalama

    NEW YORK — Rais wa kikao cha 81 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa, Khalilur Rahman, amesema Afrika haiwezi kuendelea kusubiri bila kikomo kupata uwakilishi unaostahili katika Baraza la Usalama la Umoja wa Mataifa.

    Akifungua General Debate ya UNGA81 mjini New York, Rahman amesema mageuzi ya Baraza la Usalama yanapaswa kulifanya kuwa lenye uwakilishi mpana zaidi, uwazi na muundo unaoakisi hali ya sasa ya kijiografia duniani.

    Amesema kuhakikisha maeneo ambayo hayajawakilishwa vya kutosha yanapata nafasi ya haki kunapaswa kubaki kuwa kipaumbele.

    Afrika katikati ya hoja ya mageuzi

    Rahman ameielekeza hoja hiyo moja kwa moja Afrika, akibainisha kuwa baada ya miongo minane ya Umoja wa Mataifa, bara lenye idadi kubwa zaidi ya nchi wanachama kwa kanda bado halijawakilishwa ipasavyo katika Baraza la Usalama.

    Afrika ina nchi 54 wanachama wa Umoja wa Mataifa na imekuwa eneo muhimu la shughuli za kulinda amani za UN, lakini haina kiti cha kudumu katika Baraza la Usalama.

    Rahman amesema hali hiyo inagusa masuala ya haki, usawa na uaminifu wa Umoja wa Mataifa yenyewe.

    Mfumo uliojengwa mwaka 1945

    Baraza la Usalama lina wanachama 15. Marekani, China, Russia, Ufaransa na Uingereza ndizo nchi tano zenye viti vya kudumu na mamlaka ya kura ya turufu. Nchi nyingine 10 huchaguliwa kwa vipindi vya miaka miwili.

    Muundo huo umetokana kwa kiasi kikubwa na mazingira ya kimataifa baada ya Vita Kuu ya Pili ya Dunia, huku wito wa kuufanyia mageuzi ukiongezeka kutokana na mabadiliko ya kisiasa, kiuchumi na idadi ya watu duniani.

    Swali la uwakilishi wa Afrika

    Nchi za Afrika zimekuwa zikishinikiza mageuzi ya Baraza la Usalama kwa muda mrefu, ikiwa ni pamoja na kupitia msimamo wa pamoja wa Umoja wa Afrika kuhusu uwakilishi wa bara hilo.

    Kauli ya Rais wa UNGA81 inaongeza uzito wa kisiasa kwa mjadala huo katika wiki ambayo viongozi wengi wa Afrika wanatumia jukwaa la New York kuzungumzia mageuzi ya taasisi za kimataifa.

    Chanzo: Umoja wa Mataifa

  • Sudan Yalalamikia Visa ya al-Burhan Kwenda UNGA

    Sudan Yalalamikia Visa ya al-Burhan Kwenda UNGA

    NEW YORK — Mvutano umeibuka kati ya Sudan na Marekani kuhusu visa ya mkuu wa jeshi la Sudan, Abdel Fattah al-Burhan, ambaye amepangwa kuiwakilisha nchi yake katika kikao cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa mjini New York.

    Kwa mujibu wa Reuters, Marekani imekuwa ikizuia kutoa visa kwa al-Burhan wakati mvutano ukiendelea kuhusu pendekezo la kusitisha mapigano nchini Sudan kwa siku 90.

    Balozi wa Sudan katika Umoja wa Mataifa, Al-Harith Idriss Al-Harith, amemwandikia Katibu Mkuu António Guterres akieleza wasiwasi kwamba utoaji wa visa unaonekana kuhusishwa na kukubaliwa kwa pendekezo hilo la kusitisha mapigano.

    Sudan yaunganisha visa na mpango wa kusitisha mapigano

    Pendekezo hilo limehusishwa na Massad Boulos, mshauri mwandamizi wa Marekani anayeshughulikia masuala ya Afrika na Mashariki ya Kati.

    Jeshi la Sudan limekuwa na mashaka kuhusu baadhi ya juhudi za kusitisha mapigano, likisema mipango fulani inaweza kuipa nafasi Rapid Support Forces (RSF) kujipanga upya.

    Reuters imeripoti kuwa Sekretarieti ya Umoja wa Mataifa imelifikisha suala la visa kwa mamlaka za Marekani, huku Guterres akieleza wasiwasi kuhusu hali hiyo.

    Vita vya Sudan vyafika UNGA

    Sudan imekuwa katika vita tangu Aprili 2023 kati ya jeshi linaloongozwa na al-Burhan na RSF. Mgogoro huo umesababisha vifo, mamilioni ya watu kukimbia makazi yao na mahitaji makubwa ya kibinadamu.

    Suala la visa sasa linaongeza mwelekeo mwingine wa kidiplomasia katika mgogoro huo, kwa sababu Marekani, kama nchi mwenyeji wa makao makuu ya Umoja wa Mataifa, ina wajibu chini ya makubaliano yake na UN kuhusu upatikanaji wa makao makuu kwa wawakilishi wa nchi wanachama.

    Kwa Sudan, mjadala sasa hauhusu tu nani atakayehutubia UNGA, bali pia uhusiano kati ya diplomasia ya kimataifa, masharti ya kusitisha mapigano na juhudi za kumaliza vita.

    Chanzo: Reuters

  • Putin na Mohammed bin Salman Wazungumzia Hormuz na Bab al-Mandeb

    Putin na Mohammed bin Salman Wazungumzia Hormuz na Bab al-Mandeb

    MOSCOW — Rais wa Russia Vladimir Putin na Mwanamfalme wa Saudi Arabia Mohammed bin Salman wamejadili usalama wa Lango-Bahari la Hormuz na Bab al-Mandeb, njia mbili muhimu za kimataifa za usafirishaji wa mafuta na biashara.

    Katika mazungumzo ya simu, viongozi hao wamesisitiza umuhimu wa kuhakikisha meli zinapita kwa usalama na bila vikwazo katika njia hizo, wakati migogoro ya Mashariki ya Kati ikiendelea kuathiri usafirishaji wa bidhaa na nishati.

    Kwa mujibu wa Kremlin, Putin na Mohammed bin Salman pia wamejadili kwa kina hali ya Mashariki ya Kati na kusisitiza kuwa suluhisho la kisiasa na kidiplomasia ndiyo njia ya kushughulikia migogoro ya eneo hilo.

    Yemen yaingia katika mazungumzo

    Viongozi hao wamezungumzia pia hali ya Yemen, ambako mapigano yameongeza wasiwasi kuhusu usalama wa Bab al-Mandeb.

    Kremlin imesema Putin na Mohammed bin Salman walisisitiza umuhimu wa kusitishwa haraka kwa mapigano nchini Yemen.

    Bab al-Mandeb inaunganisha Bahari Nyekundu na Ghuba ya Aden, na ni njia muhimu kwa meli zinazoelekea au kutoka Mfereji wa Suez.

    Saudi yakabiliwa na njia mbili muhimu

    Mazungumzo hayo yanakuja wakati Saudi Arabia ikikabiliwa na changamoto katika njia zake muhimu za kusafirisha mafuta.

    Lango-Bahari la Hormuz limeathiriwa na vita vinavyohusisha Iran, huku hali ya Yemen ikiongeza wasiwasi kuhusu Bab al-Mandeb na njia ya Bahari Nyekundu.

    Takwimu za usafirishaji zilizoripotiwa na Reuters zinaonyesha meli mbili pekee za bidhaa zilionekana kuvuka Hormuz Jumatatu, kutoka meli 10 siku iliyotangulia. Kabla ya vita, wastani ulikuwa takribani meli kubwa 125 kwa siku.

    Katika Bab al-Mandeb, meli 26 zilivuka Jumatatu.

    Hormuz upande mmoja, Bab al-Mandeb mwingine

    Kwa Saudi Arabia, umuhimu wa njia hizo mbili unatokana pia na nafasi yake katika biashara ya mafuta duniani.

    Riyadh ina bomba la East-West Pipeline linalosafirisha mafuta kuelekea bandari ya Yanbu katika Bahari Nyekundu, likitoa njia mbadala ya Hormuz.

    Lakini usafirishaji kupitia Bahari Nyekundu unategemea pia mazingira ya usalama karibu na Bab al-Mandeb.

    Hivyo, mazungumzo ya Putin na Mohammed bin Salman yanaonyesha jinsi usalama wa Hormuz na Bab al-Mandeb unavyozidi kuunganishwa na diplomasia kuhusu Yemen, Iran na usalama mpana wa Mashariki ya Kati.

    Chanzo: Reuters, Kremlin

  • Ruto Ataka Afrika Itekeleze Ahadi za Kukabiliana na Mabadiliko ya Tabianchi

    Ruto Ataka Afrika Itekeleze Ahadi za Kukabiliana na Mabadiliko ya Tabianchi

    NEW YORK — Rais wa Kenya William Ruto ametaka mataifa ya Afrika kuelekeza nguvu katika utekelezaji wa ahadi zilizopo za kukabiliana na mabadiliko ya tabianchi badala ya kuendelea kuongeza ahadi mpya.

    Ruto ametoa kauli hiyo Septemba 23 wakati akiongoza mkutano wa Kamati ya Wakuu wa Nchi na Serikali za Afrika kuhusu Mabadiliko ya Tabianchi (CAHOSCC), pembezoni mwa kikao cha 81 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa mjini New York.

    Mkutano huo umejadili msimamo wa pamoja wa Afrika kuelekea COP31 mjini Antalya, Türkiye, pamoja na maandalizi ya COP32 inayotarajiwa kufanyika Ethiopia mwaka 2027.

    Fedha zabaki changamoto

    Ruto amesema fedha ndiyo kikwazo kikubwa katika utekelezaji wa mipango ya tabianchi barani Afrika.

    Amesema fedha zinahitajika kwa maandalizi, kujenga uwezo wa kustahimili athari za tabianchi na kutekeleza miradi ya kukabiliana na mabadiliko hayo.

    Rais huyo pia ameeleza kuwa kupungua kwa misaada rasmi ya maendeleo kunalazimisha Afrika kutafuta njia mpya za kugharamia ajenda yake ya tabianchi.

    Afrika yataka utekelezaji

    Ruto amesema mikutano ya tabianchi ya Nairobi na Addis Ababa ilisaidia kubadilisha mtazamo kwa kuiweka ajenda ya tabianchi kama fursa ya ukuaji wa uchumi, uwekezaji na ajira.

    Sasa, amesema, hatua inayofuata ni kutekeleza ahadi zilizokwishawekwa.

    Msimamo huo unaipa Afrika ajenda ya pamoja kuelekea COP31, huku bara likisisitiza mageuzi ya mfumo wa fedha duniani na upatikanaji wa mitaji ya kukabiliana na athari za tabianchi.