Lebo: Iran

  • Siku 1,000 za vita: kituo cha Israel chakiri kukwama jeshi lao na Iran kuibuka kidedea

    Siku 1,000 za vita: kituo cha Israel chakiri kukwama jeshi lao na Iran kuibuka kidedea

    TEL AVIV, ISRAEL
    Kituo cha habari cha Channel 13 cha nchini Israel kimetoa ripoti ya kushtusha ikibainisha kuwa, baada ya siku 1,000 za mapigano makali, nchi hiyo imeshindwa kupata “ushindi wa kishindo” katika upande wowote wa medani za vita. Ripoti hiyo imekuja wakati shinikizo la ndani na nje likiongezeka dhidi ya serikali ya Israel kutokana na namna inavyoendesha mashambulizi yake katika kanda hiyo.

    Kwa mujibu wa tathmini ya kituo hicho, hali imekuwa kinyume na matarajio; wakati Israel ikidhoofika, Jamhuri ya Kiislamu ya Iran imeibuka ikiwa na nguvu zaidi. Ripoti hiyo inasisitiza kuwa Iran imefanikiwa kurejesha uchumi wake na kupata “uhalali wa kimataifa” (international legitimacy) licha ya vikwazo na migogoro inayoendelea.

    Channel 13 imeeleza kuwa vita hivyo vimeigharimu Israel vibaya sana, ikisema:

    “Vita hivi vimeleta gharama kubwa za kibinadamu, kiuchumi, na kisaikolojia kwa Israel, huku vikishusha hadhi ya nchi yetu kikanda na kimataifa.”

    Aidha, uchambuzi huo unabainisha kuwa moja ya athari kubwa zaidi ni kudhoofika kwa uhusiano wa kimkakati kati ya Israel na mshirika wake mkuu, Marekani. Uendeshaji wa vita hivyo unatajwa kuharibu msingi wa ushirikiano huo ambao ni nguzo muhimu kwa usalama wa Israel.

    Hatua zinazofuata:
    Kukiri huku kwa vyombo vya habari vya ndani vya Israel kunaashiria uwezekano wa kuongezeka kwa shinikizo la kisiasa kwa viongozi wa nchi hiyo kubadili mwelekeo wa kijeshi. Wadadisi wa mambo wanatabiri kuwa Israel inaweza kulazimika kuingia kwenye mazungumzo ya kidiplomasia ili kuzuia kuporomoka zaidi kwa uchumi wake na kudorora kwa mahusiano yake na mataifa ya Magharibi.

  • Washington Yashuku Israel Ilipanga Kuwaua Wajumbe Wakuu wa Iran Wakati wa Mazungumzo ya Kusitisha Mapigano

    Washington Yashuku Israel Ilipanga Kuwaua Wajumbe Wakuu wa Iran Wakati wa Mazungumzo ya Kusitisha Mapigano

    Washington, D.C. — Marekani ilishuku kuwa Israel ilikuwa inapanga kuwaua wajumbe wakuu wa Iran waliokuwa wakiongoza mazungumzo nyeti ya kusitisha mapigano, hali iliyowasukuma maafisa wa Marekani kuzihimiza baadhi ya nchi washirika katika eneo hilo kuionya Tehran kuhusu tishio hilo linalodaiwa kuwepo.

    Kwa mujibu wa The New York Times, maafisa wa Marekani waliamini taarifa za kijasusi walizokuwa nazo zilikuwa za kuaminika kiasi cha kuhitaji hatua za haraka, wakihofia kuwa shambulio lolote lililofanikiwa dhidi ya viongozi hao lingeangusha mazungumzo na kurejesha eneo hilo katika mapigano makali.

    Wajadiliani wakuu watatajwa kuwa walengwa

    Ripoti hiyo inasema walengwa wakuu wa operesheni hizo zinazoshukiwa kufanywa na Israel walikuwa Waziri wa Mambo ya Nje wa Iran, Abbas Araghchi, na Spika wa Bunge, Mohammad Bagher Ghalibaf—wote wakiwa na nafasi muhimu katika juhudi za mawasiliano na Washington.

    Tathmini ya Marekani pia ilieleza kuwepo kwa tofauti kubwa ya kimkakati kati ya utawala wa Rais Donald Trump na serikali ya Israel: wakati Washington ikisisitiza kufanikisha usitishaji wa mapigano wenye utulivu, Israel ilitajwa kuendelea na msimamo wa kijeshi wenye malengo mapana ya kuidhoofisha serikali ya Iran.

    Malengo ya vita yatajwa kutofautiana

    Kwa mujibu wa taarifa hiyo, mapigano kati ya Marekani, Israel na Iran yalianza tarehe 28 Februari kufuatia shambulio lililosababisha vifo lililomlenga Ali Khamenei, huku operesheni ya awali ikidaiwa kutegemea kwa kiasi kikubwa ushirikiano wa kijasusi kutoka Marekani.

    Hata hivyo, ripoti hiyo inaeleza kuwa vipaumbele vilitofautiana haraka: Marekani ilielekeza nguvu katika kudhoofisha uwezo wa wanamaji wa Iran na miundombinu ya makombora ya masafa marefu, ilhali Israel iliendelea na mkakati wa kulenga viongozi wa juu wa kisiasa na usalama.

    Pia inadaiwa kampeni hiyo ilikuwa tayari imewaondoa Ali Larijani na Kamal Kharazi, ambao Washington iliwachukulia kuwa na msimamo wa wastani na waliokuwa wakihusika katika njia za awali za mazungumzo ya kidiplomasia.

    Tahadhari ya usalama katika safari ya Islamabad

    Tishio hilo lilitajwa kufikia kilele wakati wa ujumbe wa kidiplomasia wa Aprili kwenda Islamabad, ambapo Ghalibaf alisafiri kwenda Pakistan kwa mazungumzo ya moja kwa moja na Makamu wa Rais wa Marekani, JD Vance.

    Ili kuimarisha ulinzi wa mkutano huo, maafisa wa Iran walipata dhamana za usalama kutoka Washington kupitia wapatanishi wa Qatar na Pakistan, huku msafara wa ndege za kivita za Pakistan ukisindikiza ujumbe wa Iran uliokuwa na watu 70 katika anga la eneo hilo.

    Ripoti hiyo inaongeza kuwa safari ya kurejea ilizua tahadhari zaidi baada ya taarifa za kijasusi za Iran kudai kugundua ndege mbili za kivita za Israel zikiingia katika anga la Iran karibu na mpaka wa Iraq, zikidaiwa kujaribu kuuzuia usafiri wa ujumbe huo.

    Ndege hiyo ililazimika kubadili mwelekeo wa dharura na kutua Mashhad, na kuwalazimu wajumbe kusafiri kwa barabara kwa takriban saa nane hadi mji mkuu.

    Israel yapinga mfumo wa kidiplomasia wa Juni

    Israel imeendelea kupinga mfumo wa kidiplomasia uliokubaliwa mwezi Juni, ambao uliweka kipaumbele usalama wa usafiri wa baharini katika Strait of Hormuz na kuweka msingi wa mazungumzo kuhusu mpango wa nyuklia wa Iran.

    Watunga sera wa Israel walikosoa mpango huo wakisema unairuhusu Tehran kupata mabilioni ya dola bila masharti, huku ukiiacha mitandao yake ya washirika ikiendelea kufanya kazi.

    Kwa upande wake, utawala wa Trump unaendelea kushinikiza kufikiwa kwa makubaliano rasmi. Wajumbe wa Marekani Steve Witkoff na Jared Kushner waliripotiwa kukamilisha duru ya mikutano ya kikanda nchini Qatar.

    Licha ya hatari zinazoendelea, Araghchi na Ghalibaf wameripotiwa kuendelea na ratiba yao ya kidiplomasia, ikiwemo kuhudhuria mikutano iliyofuata nchini Qatar na Switzerland.

    Chanzo: The New York Times

  • OBAMA: Vita Vimetugharimu Mabilioni, Tumerudi zero!

    OBAMA: Vita Vimetugharimu Mabilioni, Tumerudi zero!

    Aliyekuwa Rais wa Marekani, Barack Obama, ametoa tathmini nzito na ya kushtua kuhusu ushiriki wa taifa hilo katika vita, akibainisha kuwa Marekani imerejea katika hatua ile ile iliyokuwepo kabla ya kuanza kwa mapigano, huku kukiwa na athari mbaya zaidi.

    Akizungumza katika mahojiano maalum na mwanahabari Craig Melvin wa kipindi cha Today, Obama alieleza masikitiko yake juu ya matokeo ya operesheni hizo za kijeshi. Alisisitiza kuwa licha ya rasilimali nyingi kutumika, hakuna maendeleo ya maana yaliyopatikana.

    “Tumerejea pale tulipokuwa kabla ya kuanza kwa vita. Isipokuwa, labda sasa hali ni mbaya kiasi fulani,” alisema Obama kwa masikitiko.

    Kiongozi huyo wa zamani alikwenda mbali zaidi na kuanika gharama halisi ya vita hivyo, akigusia upotevu wa mali na maisha ya watu.

    “Sasa tumepigana vita, tumetumia mabilioni na mabilioni ya dola, na kuliweka jeshi letu katika shinikizo kubwa sana. Watu wengi wamepoteza maisha,” aliongeza Obama.

    Kauli hii ya Obama inakuja kama ukumbusho mchungu wa gharama za migogoro ya kimataifa, ikizua maswali mapya kuhusu malengo na mafanikio ya uingiliaji kati wa kijeshi wa Marekani ulimwenguni.

  • Gharibabadi: Lango la Hormuz liko chini ya mamlaka ya Iran, si CENTCOM

    Gharibabadi: Lango la Hormuz liko chini ya mamlaka ya Iran, si CENTCOM

    TEHRAN – Naibu Waziri wa Mambo ya Nje wa Iran anayeshughulikia masuala ya kisheria na kimataifa, Kazem Gharibabadi, amesisitiza kuwa udhibiti wa Lango la Hormuz uko mikononi mwa Iran pekee, akipinga vikali jitihada za Kamandi Kuu ya Marekani (CENTCOM) kuingilia usalama wa eneo hilo.

    Katika taarifa yake, Gharibabadi amedai kuwa mikutano ya kijeshi inayofanyika nchini Bahrain haina uwezo wa kuunda mfumo wowote wa kisheria au kuimarisha usalama katika Ghuba ya Uajemi.

    “Usalama wa eneo hili hautapatikana kwa kutumia mwamvuli wa kijeshi wa Marekani,” alisema Gharibabadi.

    Kwa mujibu wa naibu huyo wa waziri, njia pekee ya kudumisha amani katika ukanda huo ni:

    *   Kukomesha uingiliaji wa kigeni na kuondoka kwa vikosi vya Marekani.

    *   Kuheshimu mamlaka ya mataifa ya eneo hilo.

    *   Kukubali uhalisia mpya wa kijiopolitiki wa eneo hilo.

    Msimamo huu wa Iran unakuja huku kukiwa na mvutano wa mara kwa mara kuhusu usafirishaji wa mafuta na usalama wa bahari katika njia hiyo muhimu ya biashara ya kimataifa.

  • Uhusiano wa Marekani na Israel Waanza Kupoa katika Enzi ya “America First”

    Uhusiano wa Marekani na Israel Waanza Kupoa katika Enzi ya “America First”

    WASHINGTON – Dalili za kupoa kwa uhusiano kati ya Marekani na Israel zimeanza kujitokeza miezi minne baada ya nchi hizo mbili kuishambulia Iran mwezi Februari, huku maafisa wakieleza kuwa mwelekeo mpya wa sera za Washington unabadilisha misingi ya ushirikiano wa muda mrefu.

    Wakati wa shambulio hilo la Februari, viongozi wa Israel waliamini kuwa ushirikiano wao na Marekani ulikuwa umeingia katika kile walichokitaja kama “enzi mpya ya dhahabu.” Hata hivyo, kwa mujibu wa maafisa wa pande zote mbili, hali imeanza kubadilika, na Israel sasa inajiandaa kwa uwezekano wa kujitegemea zaidi katika masuala ya usalama na diplomasia.

    Makamu wa Rais JD Vance ameonekana kuwa sauti inayoakisi mabadiliko hayo, akionya hadharani kuwa Israel ina washirika wachache na haipaswi kuiweka Marekani katika hali ya kutengwa. Kauli zake zinaashiria msimamo unaozidi kuimarika ndani ya utawala wa Rais Donald Trump.

    Chini ya mkakati wa “America First,” maafisa wanasema Israel haichukuliwi tena kama mshirika wa kipekee anayepaswa kupewa upendeleo maalum. Hali hiyo imeambatana na kupungua kwa mikutano ya ngazi za juu pamoja na kuongezeka kwa tofauti za kimtazamo kuhusu masuala ya Iran na Lebanon.

    Ingawa kwa muda mrefu baadhi ya viongozi wa Israel walimchukulia Vance kama mwenye misimamo iliyo nje ya mkondo mkuu, kuongezeka kwa ushawishi wake kunaonyesha kuwa maoni yake yanaendana kwa karibu zaidi na mwelekeo wa sera za sasa za Ikulu ya White House.

    Pamoja na hali hiyo, maafisa wa Israel wanaendelea kuthamini uungaji mkono wa Rais Trump, wakieleza matumaini kuwa mvutano uliopo ni wa muda. Hata hivyo, wachambuzi wanaona kuwa mabadiliko ya vipaumbele vya Washington yanaweza kuwa na athari za muda mrefu katika uhusiano wa kimkakati kati ya mataifa hayo mawili.

    Chanzo: POLITICO

  • Jenerali Mohseni: Tumejibu Harakati Zote za Adui Marekani

    Jenerali Mohseni: Tumejibu Harakati Zote za Adui Marekani

    Msemaji wa Jeshi la Walinzi wa Mapinduzi amesema kuwa hatua zote zilizochukuliwa na adui zimejibiwa ipasavyo, akisisitiza kuwa upande wao uko tayari kukabiliana na aina yoyote ya tishio.

    Amesema kuwa, kama ilivyotabiriwa hapo awali, adui ni mdanganyifu na haaminiki, na anaweza kuchukua hatua za uchokozi wakati wowote, hata wakati wa mazungumzo.

    Aidha, amesisitiza kuwa Jamhuri ya Kiislamu itatoa jibu kali kwa hatua yoyote ya adui, na kwamba kila ukiukaji wa makubaliano ya kusitisha mapigano utajibiwa kwa nguvu zaidi kuliko ilivyokuwa hapo awali.