Lebo: Masharikiyakati

  • Macron aonya dhidi ya matumizi ya nguvu Iran: ” utawala hauwezi kubadilishwa kwa mabomu”

    Macron aonya dhidi ya matumizi ya nguvu Iran: ” utawala hauwezi kubadilishwa kwa mabomu”

    PARIS, UFARANSA

    Rais wa Ufaransa, Emmanuel Macron, ametoa msimamo thabiti na wa tahadhari kuhusiana na mzozo wa Iran, akisisitiza kuwa mabadiliko ya utawala nchini humo hayawezi na hayapaswi kupatikana kupitia mashambulizi ya kijeshi au mabomu.

    Akizungumzia shinikizo la kisiasa lililokuwepo huko nyuma, Rais Macron alibainisha kuwa alishuhudia uwepo wa watu ndani ya serikali ya aliyekuwa Rais wa Marekani, Donald Trump, pamoja na washirika wa kikanda, waliokuwa wakihimiza hatua kali na za mbali zaidi dhidi ya Tehran.

    Kwa mujibu wa Macron, mabadiliko ya mfumo wa uongozi katika nchi yoyote ni jukumu ambalo kimsingi linapaswa kutekelezwa na wananchi wenyewe wa nchi husika. Aliongeza kuwa jaribio lolote la nje la kulazimisha mabadiliko hayo linahitaji operesheni kubwa za kijeshi za ardhini na vita vya muda mrefu vinavyoweza kudumu kwa miaka mingi.

    Akitoa mfano hai wa kushindwa kwa mikakati hiyo, Kiongozi huyo wa Ufaransa aliikumbusha dunia kuhusu hali iliyotokea nchini Afghanistan.

    “Angalieni kilichotokea Afghanistan. Je, mabadiliko ya utawala yalifanikiwa baada ya zaidi ya miaka kumi ya vita? Jibu ni hapana,” alisema Macron.

    Rais Macron alihitimisha kwa kutoa wito kwa viongozi wa kimataifa kuwa na kiasi, unyenyekevu, na mtazamo wa wazi (lucidity) katika kushughulikia mizozo ya kidiplomasia, akionya kuwa nguvu ya kijeshi pekee si suluhu ya kudumu ya mabadiliko ya kisiasa.

  • “Tutamuondoa kwa mawe na vigongo” – Ehud Barak amvamia Netanyahu, adai anatumia vita kukwepa mkono wa sheria

    “Tutamuondoa kwa mawe na vigongo” – Ehud Barak amvamia Netanyahu, adai anatumia vita kukwepa mkono wa sheria

    JERUSALEM:

    Aliyekuwa Waziri Mkuu wa Israel, Ehud Barak, amezua taharuki katika ulingo wa siasa nchini humo kufuatia kauli yake nzito dhidi ya Waziri Mkuu aliyeko madarakani, Benjamin Netanyahu, akimtuhumu kwa njama za kuhujumu demokrasia ili kulinda maslahi yake binafsi.

    Akizungumza katika mahojiano maalum na kituo cha habari cha Kan News, Barak ameonyesha hofu yake kuwa Netanyahu anaweza kujaribu kuvuruga mchakato wa uchaguzi ujao kwa maslahi yake ya kisiasa. Barak ameenda mbali zaidi na kutoa onyo kali akisema, iwapo jaribio hilo litafanyika, wananchi hawatakuwa na chaguo lingine isipokuwa kumwondoa madarakani kwa nguvu za umma.

    “Nina hofu kuwa Netanyahu anaweza kujaribu kuhujumu uchaguzi, na anaweza kufanya hivyo kwa urahisi sana. Akijaribu, hatutakuwa na chaguo lingine isipokuwa kumwondoa kwa mawe na vigongo,” alisema Barak kwa hisia kali.

    Vita visivyo na mwisho
    Katika uchambuzi wake, Barak amedai kuwa Netanyahu anashikilia msimamo wa kuendeleza vita visivyo na ukomo makusudi. Amesema kuwa kiongozi huyo anafahamu fika kuwa kumalizika kwa mapigano kutafungua njia ya kuharakishwa kwa kesi zinazomkabili mahakamani, jambo ambalo Netanyahu analiepuka kwa gharama yoyote.

    Suala la Iran na ‘Kiburi’ cha Netanyahu
    Kuhusu makubaliano ya nyuklia ya Iran na mkakati wa Israel dhidi ya nchi hiyo, Barak ameuponda utendaji wa serikali ya sasa kwa maneno mafupi lakini mazito.

    “Kwa neno moja: Ni mbaya. Kwa maneno mawili: Ni mbaya sana,” alifafanua Barak. Aliongeza kuwa taifa la Israel hivi sasa linaripa gharama kubwa kutokana na kile alichokiita “kiburi na ukosefu wa maono” wa Netanyahu.

    Barak amehitimisha kwa kusema kuwa hakuna hata lengo moja kati ya malengo yaliyowekwa katika vita dhidi ya Iran ambalo limefikiwa, jambo linaloashiria kushindwa kwa diplomasia na mikakati ya kijeshi chini ya uongozi wa Netanyahu.

    Kauli hizi za Ehud Barak zinakuja wakati shinikizo la kisiasa likizidi kuongezeka ndani ya Israel, huku kukiwa na migawanyiko kuhusu namna ya kuhitimisha mizozo inayoendelea na hatma ya kisiasa ya Benjamin Netanyahu.

  • Khamenei:  “Hatutarajii Urafiki, Bali Utekelezaji wa Haki”

    Khamenei: “Hatutarajii Urafiki, Bali Utekelezaji wa Haki”

    TEHRAN, IRAN – Kiongozi wa Mapinduzi ya Kiislamu nchini Iran ametoa msimamo wake rasmi kuhusu makubaliano mapya yaliyotiwa saini kati ya Rais wa Iran na Rais wa Marekani.

    Katika ujumbe mzito aliouelekeza kwa wananchi wa Iran, Kiongozi huyo ameweka wazi kuwa, ingawa alikuwa na mtazamo tofauti kimsingi kuhusu mkataba huo, alilazimika kutoa idhini yake baada ya Rais wa Iran, kama Mwenyekiti wa Baraza Kuu la Usalama wa Taifa, kutoa ahadi nzito ya kulinda haki za taifa la Iran na maslahi ya “Jitihada za Upinzani” (Resistance Front).

    Ahadi na Tahadhari
    Kiongozi huyo alisisitiza kuwa idhini hiyo imetolewa kwa msingi wa dhamana binafsi aliyopewa na Rais, ambaye amejitwika jukumu la kuhakikisha kuwa nchi haitayumbishwa. “Kutoka wakati huu, sisi — yaani nyinyi wananchi watukufu na mimi mtumishi wenu mdogo — tutakuwa tukisubiri utekelezaji wa masharti yaliyowekwa,” ilisema sehemu ya ujumbe huo.

    Kiongozi huyo aliongeza kuwa, mazungumzo ya ana kwa ana yatakayofanyika siku za usoni kati ya pande hizo mbili hayapaswi kufasiriwa kama hatua ya kukubaliana na itikadi au mitazamo ya adui, bali ni utaratibu wa kidiplomasia unaofuatiliwa kwa umakini mkubwa.

    Kutambua Juhudi za Wataalamu
    Licha ya tahadhari hizo, Kiongozi huyo alitambua juhudi kubwa zilizofanywa na maafisa husika, akieleza kuwa walifanya kazi hiyo kwa nia njema na uadilifu. Aidha, alibainisha kuwa mkataba huo umekuja wakati ambapo upande wa Marekani ukiwa katika hali ya kukata tamaa, umelazimika kutumia kila mbinu iliyopo ili kufikia hatua hiyo.

    Msimamo Usioteteleka
    Ujumbe huo umefunga kwa kusisitiza kuwa Rais amethibitisha bayana kuwa hatakubali shinikizo au matakwa ya ziada kutoka kwa upande wa Marekani. Kiongozi huyo amemalizia kwa kutoa wito wa dua kwa ajili ya ushindi na mafanikio zaidi kwa taifa la Iran.

    Tukio hili linatazamwa na wachambuzi kama jaribio la Iran la kusawazisha diplomasia na usalama wa taifa katika mazingira ya kijiopolitika yenye shinikizo kubwa.

  • MAREKANI NA IRAN ZAKAMILISHA MKATABA WA MAELEWANO; MAZUNGUMZO YA KIUFUNDI KUANZA SWITZERLAND

    MAREKANI NA IRAN ZAKAMILISHA MKATABA WA MAELEWANO; MAZUNGUMZO YA KIUFUNDI KUANZA SWITZERLAND


    TEHRAN – Wizara ya Mambo ya Nje ya Iran imethibitisha rasmi kufikiwa kwa makubaliano muhimu kati ya Iran na Marekani, baada ya Marais wa mataifa yote mawili, Masoud Pezeshkian na Donald Trump, kutia saini mkataba wa maelewano (MoU) kwa njia ya kielektroniki.

    Akizungumza na waandishi wa habari, Msemaji wa Wizara ya Mambo ya Nje ya Iran, Esmail Baghaei, amesema hatua hiyo inaifanya makubaliano hayo kuwa ya kisheria na yenye nguvu.

    Licha ya kufikiwa kwa makubaliano hayo, hakutakuwa na sherehe yoyote rasmi ya utiaji saini siku ya Ijumaa. Badala yake, pande zote mbili zimekubaliana kuanza awamu ya kwanza ya mazungumzo ya kiufundi ya siku 30 kuhusu utekelezaji wa makubaliano hayo. Ujumbe wa Iran utaongozwa na Spika wa Bunge, Mohammad Bagher Qalibaf, wakati Marekani itawakilishwa na Makamu wa Rais, JD Vance. Mazungumzo hayo yanatarajiwa kufanyika nchini Uswisi.

    Kipaumbele cha Usitishaji Mapigano Lebanon
    Katika hatua nyingine, imebainika kuwa nchi ya Lebanon imetajwa mara tatu katika kifungu cha kwanza cha mkataba huo, hatua inayolenga kusisitiza heshima kwa uhuru na mamlaka ya ardhi ya nchi hiyo. Baghaei amesisitiza kuwa kufikiwa kwa usitishaji wa mapigano nchini Lebanon kulikuwa na umuhimu sawa kwa Tehran kama ilivyokuwa kwa masharti mengine yanayohusu Iran moja kwa moja.

    Meli za Iran Zaanza Safari Huru
    Kuhusu hatua za awali za utekelezaji, msemaji huyo ameeleza kuwa meli za Iran zimeanza kusafiri kwa uhuru katika bandari mbalimbali. Baghaei ameelezea hali hii kama matokeo ya awali ya ahadi ya Marekani ya kuondoa kizuizi cha majini (naval blockade) ambacho kimekuwa kikiathiri shughuli za usafirishaji wa Iran.

    Kwa mujibu wa wizara hiyo, majukumu ya Iran chini ya makubaliano hayo, ikiwemo yale yanayohusiana na usalama katika Lango la Hormuz, yameanza kutekelezwa rasmi mara tu baada ya kusainiwa kwa mkataba huo.


  • Iran Yasisitiza Kutohamishwa Nyezo zake za Nyuklia na Kuonya Dhidi ya Ukiukaji wa Makubaliano

    Iran Yasisitiza Kutohamishwa Nyezo zake za Nyuklia na Kuonya Dhidi ya Ukiukaji wa Makubaliano

    TEHRAN, IRAN – Msemaji wa Wizara ya Mambo ya Nje ya Iran, Esmail Baghaei, ametoa msimamo mkali wa nchi yake kuhusu mchakato wa nyuklia, akisisitiza kuwa Iran haitakubali kuhamisha nyenzo zake zilizoboreshwa kwenda nje ya nchi.

    Katika mkutano wake na wanahabari, Baghaei alifafanua kuhusu chaguzi zinazojadiliwa, akisema kuwa mbinu ya kupunguza mkusanyiko wa nyenzo hizo (dilution) si jambo geni. Alieleza kuwa chaguo hilo limeletwa mezani kama hatua ya kidiplomasia ili kuweka nafasi kwa majadiliano zaidi na kuzuia milango ya diplomasia kufungwa.

    Akigusia utata wa kisheria kuhusu nyaraka za makubaliano hayo, msemaji huyo alithibitisha kuwa hati hiyo imesainiwa katika lugha zote mbili, yaani Kiajemi na Kiingereza.

    “Ikiwa ingekuwepo hati ya Kiingereza pekee, tafsiri ingeweza kuzua migogoro ya kisheria. Hata hivyo, pande zote mbili zimesaini maandishi ya Kiajemi pamoja na ya Kiingereza ili kuhakikisha kuwa hakuna nafasi ya upotoshaji,” alisema Baghaei.

    Aidha, Iran imetoa onyo kwa upande mwingine katika mazungumzo hayo, ikisisitiza kuwa ndani ya kipindi cha siku 60, haikubaliki kwa upande mwingine kuimarisha uwepo wake wa kijeshi katika eneo hilo au kuweka vikwazo vipya.

    Baghaei alihitimisha kwa kusema kuwa hatua yoyote ya namna hiyo itatazamwa kama ukiukaji wa moja kwa moja wa makubaliano yaliyofikiwa.

  • Marekani na Iran Zatia Saini Hati ya Maelewano ya Islamabad Kusitisha Vita

    Marekani na Iran Zatia Saini Hati ya Maelewano ya Islamabad Kusitisha Vita

    TEHRAN/WASHINGTON – Katika hatua ya kihistoria ya kidiplomasia, Rais wa Jamhuri ya Kiislamu ya Iran, Masoud Pezeshkian, na Rais wa Marekani, Donald Trump, wametia saini hati muhimu ya maelewano inayolenga kusitisha kile kilichotajwa kama “vita vilivyolazimishwa” dhidi ya Iran.

    Makubaliano hayo, yaliyopewa jina la “Hati ya Maelewano ya Islamabad,” yamesainiwa na viongozi hao wawili katika dakika za kwanza za kuamkia Alhamisi, tarehe 18 Juni 2026.

    Kwa mujibu wa taarifa, mchakato huo wa kusaini hati hiyo umefanyika kwa njia ya kidijitali na bila uwepo wa ana kwa ana kati ya viongozi hao, hatua ambayo imepunguza mivutano ya muda mrefu iliyokuwepo kati ya mataifa hayo mawili.

    Mkataba huu unatazamiwa kuashiria ukurasa mpya katika mahusiano ya kimataifa na unakuja baada ya juhudi za kidiplomasia zilizofanyika kwa siri. Wachambuzi wa mambo wanafuatilia kwa karibu utekelezaji wa maazimio yaliyomo ndani ya hati hiyo ili kuona kama yataleta utulivu wa kudumu katika kanda hiyo.